సునంద భాషితం ;- వురిమళ్ల సునంద, ఖమ్మం

 న్యాయాలు -100
దర్వీపాకరస న్యాయము
******
దర్వీ అనగా గరిటె. కొయ్యతో చేసిన దానిని తెడ్డు అంటారు. పాకము అంటే వంట.రసము అంటే సారము. గరిటె వంట పదార్థముల అన్నింటిలో మెలగుచున్నప్పటికీ ఆ వంట పదార్థాల రుచిని గ్రహించలేదు.
మూర్ఖుడయిన వాడు  మంచి వారితో కలిసి తిరిగినా వారి గుణగణాలను,జ్ఞాన సారాన్ని ఎప్పటికీ తెలుసుకో లేడు.గ్రహించలేడు అనే అర్థంతో ఈ దర్వీ పాక రస న్యాయమును ఉదాహరణగా చెబుతుంటారు.
దీనికి సంబంధించిన భాస్కర శతక పద్యాన్ని చూద్దాం.
"ఎడ్డెమనుష్యుడే మెఱుగు నెన్ని దినంబులు గూడి యుండినన్/దొడ్డ గుణాడ్యునందుగల తోరపు వర్తనలెల్ల ప్రజ్ఞ బే/ర్పడ్డ వివేక రీతి; రుచి పాకము నాలుక గాకెఱుంగునే?/ తెడ్డది కూరలో గలయ ద్రిమ్మరుచుండిననైన భాస్కరా."
చక్కగా వండిన కూర యొక్క రుచి నాలుక తెలుసుకుంటుంది కానీ, ఎప్పుడు ఉడుకుతున్నప్పుడూ,ఉడికిన తర్వాత కూరలోనే ఉండే తెడ్డు లేదా గరిటెకు ఆ కూర రుచి ఎలా వుంటుందో తెలియదు.అలాగే గుణవంతుడి యొక్క ఉత్తమ గుణాలను  జ్ఞానవంతుడే తెలుసుకోగలడు. కానీ అతడితో ఎన్ని రోజులు కలిసి వున్నా , తిరిగినా మూర్ఖుడు ఏమాత్రం తెలుసుకోలేడు.అంటే మంచి ,చెడుల విచక్షణ తెలియాలంటే వ్యక్తుల్లో అలాంటి  తెలుసుకునే  జ్ఞానం ఉండాలి.
అలాంటి జ్ఞానం లేని మూర్ఖుడికి ఎదుట ఉన్న వ్యక్తి సుగుణ వంతుడైనా కానీ తన చుట్టూ  సమాజంలో ఉన్న మంచి వారిని గానీ  గుర్తించ లేడు అనడానికి ఈ" దర్వీ పాక రస న్యాయము" సరిగ్గా సరిపోతుంది.
అందుకే ఓ కవి "తెడ్డునకు వచ్చునే పాకగుణాగుణావళుల్"  అంటే...
"అడ్డ విడ్డెము తిరిగే తెడ్డెరుగునె పాలతీపి"అంటాడు వేమన .అంతటితో ఆగకుండా "కుక్క యేమెరుంగు గురులింగ జంగంబు/పిక్కబట్టి యొడసి పీకుగాక/ సంతపాకతొత్తు సన్నాసి నెరుగునా "...
 "అంటే "వ్యక్తి యోగినో,జంగమ దేవరో  కుక్కకు ఎలా తెలుస్తుంది. మీదకు ఎగబడి కరవడం తప్ప " యని చమత్కరిస్తాడు.
దీనినే తెలుగులో"తెడ్డుకేమి తెలుసు కూరల రుచి? ఎద్దు కేమి తెలుసు అటుకుల రుచి" అనే సామెతతో పోల్చి చెబుతారు.
అదండీ దర్వీపాకరస న్యాయము అంటే...
 
ఇలాంటి న్యాయాలను మరికొన్ని తెలుసుకుంటూ ముందుకు సాగుదాం.
ప్రభాత కిరణాల నమస్సులతో 🙏