మన పుణ్య క్షేత్రాలు -91; - డా:సి.హెచ్.ప్రతాప్

 శ్రీ లక్ష్మీనరసింహాయ నమః
ప్రహ్లాద మానస సరోజ విహార భృంగం
గంగాతరంగ ధవళాంగ రమాస్థితాంగమ్ ।
శృంగార సుందర కిరీట లసద్వరాంగం
లక్ష్మీ నృసింహ మమ దేహి కరావలంబమ్ ॥
భావం:
ప్రహ్లాదుని హృదయ పద్మంలో విహరించే తుమ్మెదవంటి దివ్యస్వరూపుడా! లక్ష్మీదేవితో కలిసి కొలువై ఉన్న కరుణామూర్తీ! భక్తులను రక్షించి నీ కృపా హస్తాన్ని అందించమని ఈ శ్లోకం ప్రార్థిస్తోంది.
నృసింహో మే శిరః పాతు
లోకరక్షార్థ సంభవః ।
సర్వమంగళ మాంగల్యో
భక్తానాం భయనాశనః ॥
భావం:
లోకక్షేమం కోసం అవతరించిన నరసింహస్వామి నా తలను రక్షించుగాక. సమస్త మంగళాలకు మూలమైన ఆయన భక్తుల భయాలను తొలగించి శుభాలను ప్రసాదిస్తాడని ఈ శ్లోకం తెలియజేస్తుంది.
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని గుంటూరు జిల్లాలో విజయవాడకు సమీపంగా ఉన్న మంగళగిరి, దక్షిణ భారతదేశంలోని అత్యంత ప్రసిద్ధ నరసింహ క్షేత్రాలలో ఒకటిగా వెలుగొందుతోంది. నవనరసింహ క్షేత్రాలలో విశిష్ట స్థానం పొందిన ఈ పుణ్యక్షేత్రం భక్తుల విశ్వాసానికి, ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయాలకు ప్రతీకగా నిలిచింది. “మంగళాన్ని ప్రసాదించే గిరి” అనే అర్థంతో మంగళగిరి అనే పేరు ఏర్పడిందని చెబుతారు. పచ్చని కొండలు, పురాతన ఆలయాలు, పురాణ గాథలు ఈ క్షేత్రానికి ప్రత్యేక గుర్తింపును తీసుకొచ్చాయి.
మంగళగిరిలో ప్రధానంగా రెండు దేవాలయాలు ఉన్నాయి. కొండ అడుగుభాగంలో శ్రీ లక్ష్మీనరసింహస్వామి ఆలయం ఉండగా, కొండపై పానకాల నరసింహస్వామి దేవాలయం వెలసి ఉంది. ఈ రెండు ఆలయాలు కలిసి మంగళగిరి క్షేత్ర మహిమను చాటుతున్నాయి. కొండపై ఉన్న పానకాల స్వామి ఆలయం దేశవ్యాప్తంగా అత్యంత విశిష్టమైన నరసింహ క్షేత్రంగా ప్రసిద్ధి చెందింది.
పురాణాల ప్రకారం నరసింహస్వామి ఇక్కడ భక్తుల కోరికలను తీర్చేందుకు ప్రత్యేకంగా కొలువుదీరాడని చెబుతారు. కొండపై స్వామివారు పూర్తి విగ్రహ రూపంలో కాకుండా, తెరిచిన నోటి ఆకారంలో దర్శనమిస్తారు. భక్తులు సమర్పించే పానకాన్ని స్వామివారు స్వీకరిస్తారని విశ్వాసం. ఈ సంప్రదాయం శతాబ్దాలుగా కొనసాగుతోంది.
ఈ క్షేత్రంలోని అత్యంత విశేషం పానక సేవ. భక్తులు బెల్లంతో తయారు చేసిన పానకాన్ని ప్రత్యేక పాత్రలలో తీసుకువచ్చి స్వామివారికి సమర్పిస్తారు. అర్చకులు ఆ పానకాన్ని స్వామివారి నోటి వద్ద పోస్తే ఒక ప్రత్యేకమైన శబ్దం వినిపిస్తూ స్వామివారు దానిని స్వీకరిస్తున్నట్లుగా అనిపిస్తుంది. ఆశ్చర్యకరమైన విషయం ఏమిటంటే ఎంత పరిమాణంలో పానకం సమర్పించినా స్వామివారు సగం మాత్రమే స్వీకరించి మిగిలిన సగం తిరిగి భక్తులకు ప్రసాదంగా అందుతుందని విశ్వసిస్తారు. ఈ అద్భుతం కారణంగానే ఈ క్షేత్రం ప్రపంచవ్యాప్తంగా భక్తులను ఆకర్షిస్తోంది.
కొండ అడుగున ఉన్న లక్ష్మీనరసింహస్వామి ఆలయం కూడా అత్యంత వైభవోపేతంగా ఉంటుంది. గోపుర నిర్మాణం, శిల్ప సంపద, విశాలమైన మండపాలు విజయనగర సామ్రాజ్య కళా వైభవాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయి. ఆలయంలో లక్ష్మీదేవితో సహా కొలువై ఉన్న స్వామివారి దివ్యరూపం భక్తులకు ఆధ్యాత్మిక ఆనందాన్ని కలిగిస్తుంది.
ఫాల్గుణ మాస బ్రహ్మోత్సవాలు, నరసింహ జయంతి, వైకుంఠ ఏకాదశి సందర్భంగా మంగళగిరి క్షేత్రం భక్తులతో కిటకిటలాడుతుంది. ప్రత్యేక పూజలు, కల్యాణోత్సవాలు, రథోత్సవాలు, వేదపారాయణాలు ఘనంగా నిర్వహిస్తారు. వేలాది మంది భక్తులు స్వామివారి దర్శనం కోసం తరలివస్తారు.
పానకాల నరసింహస్వామి మహిమ, లక్ష్మీనరసింహస్వామి కరుణ, పురాణ వైభవం, అద్భుతమైన ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయాల సమ్మేళనంగా మంగళగిరి క్షేత్రం నిలిచింది. భక్తి, విశ్వాసం, దైవానుగ్రహానికి ప్రతీకగా వెలసిన ఈ దివ్యధామం నేటికీ లక్షలాది మంది భక్తులకు ఆశ్రయంగా నిలుస్తూ సకల మంగళాలను ప్రసాదిస్తోంది.