"ఆటవెలది పద్యసుమాలు": అంకాల సోమయ్య -: *సమీక్షా: తాళ్ళపల్లి లక్ష్మణ్ గౌడ్

అమ్మను కేవలం జన్మనిచ్చిన వ్యక్తిగా కాకుండా — దైవత్వానికి, మమతకు, కరుణకు, జీవితాంత సంరక్షణకు ప్రతీకగా దర్శించిన ఆటవెలది పద్యాల సమాహారమిది. అంకాల సోమయ్య గారు ఎంతో సహజమైన భాషలో, గ్రామీణ జీవనానుభవాల సుగంధంతో, మాతృత్వపు మహిమాన్వితతను ఆవిష్కరించారు. ఈ పద్యాల్లో భాషా సరళి ఎంత సులభమో, భావగాంభీర్యం అంత లోతైనది.

ముఖ్యంగా ఆటవెలది ఛందస్సు సహజ సంభాషణల సరళిని కలిగి ఉండటం వల్ల, ఈ పద్యాలు పాఠకుని హృదయాన్ని నేరుగా తాకుతాయి.

 మొదటి పద్యం విశ్లేషణ 

@ “ఒక్కరోజు కొలిచి వోరకేయను బోకు

ముసలి తనువు తనది ముద్ధు మనసు

కరుణ చూపితల్లి కనెనుగా మనలను

కాపుకాయవలయు కంటిపాపై”

ఈ పద్యంలో కవి ఆధునిక సమాజంలోని ఒక పెద్ద విరోధాభాసాన్ని గుర్తుచేస్తారు. “మదర్స్ డే” రోజున మాత్రమే తల్లిని స్మరించడం సరిపోదని, ఆమె వృద్ధాప్యంలో ఉన్నప్పుడు మరింత ప్రేమతో ఆదరించాలని సూచించారు. “ముసలితనువు — ముద్దు మనసు” అనే విరుద్ధ భావాల సమన్వయం ఎంతో హృద్యంగా నిలిచింది. శరీరం వృద్ధపడినా, తల్లి మనసు మాత్రం పిల్లల పట్ల ఎప్పటికీ మమతతో నిండిందే అని కవి చక్కగా వ్యక్తీకరించారు.

“కంటిపాపై కాపుకాయవలయు” అన్న భావవ్యక్తీకరణలో తల్లిని కంటిలోని పాపలా సంరక్షించాలనే భారతీయ కుటుంబ సంస్కృతి ప్రతిఫలిస్తుంది.

 రెండవ పద్యం విశ్లేషణ 

@“ఏళ్ళకేళ్ళు గడిచెయేడుంది మాయమ్మ

దేవుడింట తాను దేవతయ్యె

నాదు రూపమమ్మ నా వాక్కు మాయమ్మ

అణువణువున యమ్మ యావహించె”

ఈ పద్యంలో తల్లి వ్యక్తిత్వాన్ని దైవత్వ స్థాయికి తీసుకెళ్లారు. కాలగమనంలో తల్లి భౌతికంగా దూరమైనా, ఆమె మాటలు, ఆమె రూపం, ఆమె జ్ఞాపకాలు ప్రతి అణువులోనూ వ్యాపించి ఉంటాయని కవి భావోద్వేగపూర్వకంగా చిత్రించారు.

“దేవుడింట తాను దేవతయ్యె” అనే పాదం తల్లి స్థానాన్ని అత్యున్నత స్థాయికి చేర్చింది. ఇది కేవలం అలంకార వాక్యం కాదు; భారతీయ సంస్కృతిలో “మాతృదేవోభవ” అనే తాత్వికతకు కవితాత్మక రూపం.

 మూడవ పద్యం విశ్లేషణ 

@“కంటిపాపలోన కన్నయ్య రూపమై

దుర్గదేవళమున దుర్గతాను

నాదు వెంటె తల్లి నన్నల్లెలత వోలె

నన్ను వీడదమ్మ నాకు నీడె”

ఈ పద్యంలో తల్లి అనేక రూపాల్లో దర్శనమిస్తుంది. కొన్నిసార్లు కృష్ణుడిలా ఆడించే ప్రేమ, మరికొన్నిసార్లు దుర్గమ్మలా రక్షించే శక్తి — ఈ ద్వంద్వ స్వరూపాన్ని కవి చక్కగా ప్రతిష్ఠించారు.

“నన్నల్లెలతవోలె” అనే ఉపమానం గ్రామీణ జీవనంలోని సహజత్వాన్ని తీసుకొచ్చింది. తల్లి నీడలా వెంట నడుస్తూ, ఎప్పటికీ విడువని రక్షణగా నిలుస్తుందని చెప్పడం ఈ పద్యానికి హృదయస్పర్శితమైన గుణం.

 *నాలుగవ పద్యం విశ్లేషణ

@“బాల శివుడనంటు బాల్యోపచారలు

సేవచేసె తాను సేవికమ్మై

తనదు రూపమంత దర్పణమున జూచు

ముత్యమంటి దమ్మ ముదితలార”

ఈ పద్యంలో తల్లి సేవా తత్వం అత్యంత మాధుర్యంగా ఆవిష్కృతమైంది. పిల్లవాడిని “బాలశివుడు”గా భావించి సేవ చేయడం భారతీయ తల్లితనానికి ప్రతీక. తల్లి తన సొంత రూపాన్ని మరచి, పిల్లల ఎదుగుదలలోనే తన అందాన్ని చూసుకుంటుందని కవి చెప్పారు.

“ముత్యమంటిదమ్మ” అనే సంభోదనలో ప్రేమ, గౌరవం, ఆరాధన — ఈ మూడు భావాలు సమపాళ్లలో వ్యక్తమయ్యాయి.

---

 సమగ్ర సమీక్ష 

అంకాల సోమయ్య గారి ఈ ఆటవెలది పద్యాలు మాతృత్వపు మహిమను కేవలం భావోద్వేగ స్థాయిలోనే కాకుండా, సామాజిక-సాంస్కృతిక విలువల దృక్కోణంలో కూడా ప్రతిష్ఠించాయి. పద్యాలలో కృత్రిమత లేకుండా, గ్రామీణ భాషా మాధుర్యంతో సహజమైన భావప్రవాహం కనిపిస్తుంది.

 ఈ పద్యాల ప్రధాన విశేషాలు 

సహజమైన భాషా ప్రవాహం

మాతృత్వాన్ని దైవత్వంగా ప్రతిష్ఠించడం

గ్రామీణ జీవనానుభూతుల ప్రతిబింబం

భావోద్వేగం మరియు తాత్వికత కలయిక

ఆటవెలది ఛందస్సుకు తగిన సరళమైన లయ.

ఈ పద్యాలు చదివిన ప్రతి పాఠకుడి హృదయంలో తల్లి జ్ఞాపకాలను మేల్కొలిపే శక్తిని కలిగి ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా వృద్ధాప్యంలో తల్లిదండ్రుల పట్ల బాధ్యతను గుర్తుచేసే సందేశం ఈ కవిత్వానికి మరింత విలువను తెచ్చింది.

మొత్తానికి, అంకాల సోమయ్య గారి ఈ “ఆటవెలది పద్యసుమాలు” — 

అమ్మ ప్రేమకు అక్షరార్చనగా, మాతృత్వానికి 

మానసిక నమస్కారంగా నిలిచే హృద్యమైన కవితా సమాహారం.

వారికి మాతృదినోత్సవ సందర్భంగా అభినందనలు

 💐💐💐👏👏🤝🙏🙏