శ్రీ వెంకటేశ్వర అష్టోత్తర శతనామావళి – 19, 20: - డా. సి. హెచ్. ప్రతాప్

 (19) ఓం శ్రీవత్సవక్షసే నమః
“శ్రీవత్స” అనేది శ్రీమహావిష్ణుమూర్తి వక్షస్థలంపై శాశ్వతంగా వెలిగే దివ్య చిహ్నం.అది కేవలం ఆభరణం కాదు;అది శ్రీవరాలై లక్ష్మీదేవి స్వయంగా శ్రీహరి వక్షస్థలంలో శాశ్వతనివాసం చేస్తుందన్న సంకేతం.
శ్రీ = లక్ష్మీ (దేవి), శుభం, సంపద
వత్స = స్థానం / అభిమత స్థలం
వక్షసు = హృదయమునందు
అంటే —
“శ్రీవత్సవక్షసే” అని స్తుతించినపుడు,
లక్ష్మీదేవితో నిత్యమైన, విడదీయరాని ఏకత్వంలో ఉన్న హరిని మనం నమస్కరిస్తున్నాం.
ఇది చెప్పేది ఏమంటే —దేవుడు ప్రేమ నుండే సంపూర్ణుడు.అందుకే ఆయన హృదయంలో కరుణాశక్తి, మంగళశక్తి, శాంతిశక్తి, లక్ష్మీశక్తి నివసిస్తాయి.
భక్తునికి ఈ నామం నేర్పేది:“మన హృదయం కూడా దయ, ప్రేమ, శాంతి స్థలమై ఉండాలి.”
శ్లోకం
శ్రీవత్సచ్హవిశోభిత వక్షఃస్థల శ్రీధరా।
శ్రీరమణ హృదయనిలయా,
నమో నారాయణానఘా॥
ఓ శ్రీధరా! నీ వక్షస్థలం శ్రీవత్స చిహ్నంతో దివ్యంగా ప్రకాశిస్తోంది. లక్ష్మీదేవి హృదయంలో నీవే శాశ్వతంగా వెలుగుతావు. నీవు పాపరహితుడవు — నీకు నా నమస్కారం.
(20) ఓం సర్వేశాయ నమః
“సర్వేశ” అంటే సర్వం–ఏదైతే ఉందో, కాలంతో, స్థలంతో, జీవంతో, శక్తితో సహా — ఆ సమస్తానికి ఏకైకాధిపతి, పాలకుడు, అంతర్యామి.
సర్వేశుడు అన్నది భయం పుట్టించే ఆజ్ఞాధికారం కాదు—
అది పూర్ణ సంరక్షణ, ప్రేమతో నిండిన నాయకత్వం. సూర్యుడు ఉదయించాడంటే అందరినీ కాంతి ఒక్కలా తాకుతుంది కదా? అలాగే సర్వేశుడు భేదం లేకుండా అందరికి దయను ప్రసరిస్తాడు.
ఈ నామం మనకు నేర్పేది —“నేను ఒంటరిగా లేను. నన్ను నడిపేది, రక్షించేది, అర్థం చేసుకునేది, సారథ్యం చేసే దైవం నాతో ఉంది.”అది భక్తుడికి అంతర్గత ధైర్యం ఇస్తుంది.
శ్లోకం
సర్వేశ్వర పరబ్రహ్మ,
సర్వభూతానుకంపక।
సర్వజీవహృదయస్థ,
సర్వేశా తవ నమో నమః॥

అర్థం:
ఓ సర్వేశ్వరా! సమస్త ప్రాణులపై కరుణ చూపే వాడా,
ప్రతి హృదయంలో నిశ్శబ్దంగా నివసించే దేవా,
నిన్నే మళ్లీ మళ్లీ నమస్కరిస్తున్నాను.

నామం ఆర్భాటం కాకుండా చెప్పే లోతైన భావం భక్తుడికి అనుభూతి. శ్రీవత్సవక్షసే ప్రేమ – లక్ష్మి – కరుణ దేవుని హృదయంలో శాశ్వతంగా ఉంటాయి మన హృదయంలో శాంతి, సౌమ్యత పెరుగుతాయి. సర్వేశాయ సమస్తానికి మూలం, అంతర్యామి, రక్షకుడు జీవనంలో ధైర్యం, నమ్మకం, సమర్పణ పెరుగుతాయి