గాంధీజీ జీవితంలోని కీలక ఘట్టాలలో ఒకటిగా 1899 నాటి బోయరు యుద్ధం (Boer War) నిలుస్తుంది. దక్షిణాఫ్రికాలో బ్రిటిష్ పాలకవర్గానికి, స్థానిక డచ్ సంతతికి చెందిన బోయరు ప్రజలకు మధ్య జరిగిన ఈ యుద్ధం, గాంధీజీ జీవిత దృక్పథంలో ఒక పెద్ద సంఘర్షణకు దారితీసింది. ఆ సమయంలో, గాంధీజీ తన రాజకీయ సిద్ధాంతాలను, సామ్రాజ్య పట్ల భారతీయుల విధేయతను నిరూపించుకోవడానికి ఒక ప్రత్యేకమైన నిర్ణయం తీసుకున్నారు—అదే వాలంటీర్ ఇండియన్ అంబులెన్స్ కార్ప్స్ ను ఏర్పాటు చేయడం.
గాంధీజీకి, భారతీయ సమాజానికి ప్రధాన లక్ష్యం—తాము బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యం పట్ల నమ్మకమైన పౌరులము అని నిరూపించుకోవడం. ఆ సమయంలో, దక్షిణాఫ్రికాలో భారతీయులను అణచివేసే చట్టాలను వ్యతిరేకిస్తున్నప్పటికీ, ఒక సంక్షోభ సమయంలో సామ్రాజ్యానికి సేవ చేయడం ద్వారా, భారతీయుల పట్ల ఉన్న జాతి వివక్ష తగ్గిపోతుందని, పౌర హక్కులు మెరుగుపడతాయని గాంధీజీ బలంగా విశ్వసించారు. ఇది ఒక వ్యూహాత్మక చర్య.
ఈ కార్ప్స్ ముఖ్య ఉద్దేశం: నిస్వార్థ సేవ. గాంధీజీ స్వయంగా నాయకత్వం వహించిన సుమారు 1,100 మంది వాలంటీర్లు గాయపడిన సైనికులకు సేవ చేయడానికి ముందుకు వచ్చారు. అయితే, వారి సేవ కేవలం బ్రిటిష్ సైనికులకు మాత్రమే పరిమితం కాలేదు. గాంధీజీ సూచనల మేరకు, ఈ అంబులెన్స్ కార్ప్స్ బోయరు, బ్రిటిష్ అనే తేడా లేకుండా, యుద్ధంలో గాయపడిన ఇరుపక్షాల సైనికులకు సేవలు అందించింది.
ఈ సేవ అంత సులభం కాదు. వాలంటీర్లు సుదూర ప్రాంతాలలో గాయపడిన సైనికులను తమ భుజాలపై, స్ట్రెచర్లపై మోస్తూ, ఎటువంటి సౌకర్యాలు లేని కఠినమైన భూభాగాల గుండా రోజుకు 25 మైళ్ళ వరకు నడిచేవారు. ఈ కార్యం గాంధీజీని శారీరక శ్రమ విలువను, నిరాడంబరమైన జీవితం యొక్క ప్రాముఖ్యతను మరింత లోతుగా అర్థం చేసుకునేలా చేసింది. ఈ సమయంలోనే ఆయన సాదా జీవితం పట్ల మరింత ఆకర్షితులయ్యారు.
అయితే, ఈ యుద్ధ సేవ గాంధీజీ జీవితంలో ఒక నైతిక ఘర్షణను కూడా సృష్టించింది. ఒకవైపు, తాను హింసకు వ్యతిరేకి. మరొకవైపు, పౌర హక్కుల కోసం ఒక హింసాత్మక యుద్ధానికి పరోక్షంగా సహకరించడం. ఈ సంఘర్షణే తరువాతి కాలంలో ఆయనను అహింసా సిద్ధాంతం వైపు పూర్తిగా మళ్ళేలా చేసింది. అయినప్పటికీ, బోయరు యుద్ధంలో ఆయన అందించిన సేవ, భారతీయుల త్యాగం, వారి నిస్వార్థ మానవత్వంను లోకానికి చాటి చెప్పింది.
గాంధీజీ ఈ సేవ ద్వారా నేర్పిన పాఠం: మానవత్వం యుద్ధానికి అతీతమైనది. ఆశించినట్టుగా, ఈ సేవ భారతీయుల పట్ల బ్రిటిష్ వారి గౌరవాన్ని కొంతవరకు పెంచింది. కానీ, పూర్తిగా జాతి వివక్షను తొలగించడంలో మాత్రం విఫలమైంది. ఈ వైఫల్యమే, గాంధీజీని భవిష్యత్తులో కేవలం విధేయత కంటే, సత్యాగ్రహం (సత్యాన్ని ఆశ్రయించి పోరాడటం) అత్యంత శక్తివంతమైనదని
గాంధీజీకి, భారతీయ సమాజానికి ప్రధాన లక్ష్యం—తాము బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యం పట్ల నమ్మకమైన పౌరులము అని నిరూపించుకోవడం. ఆ సమయంలో, దక్షిణాఫ్రికాలో భారతీయులను అణచివేసే చట్టాలను వ్యతిరేకిస్తున్నప్పటికీ, ఒక సంక్షోభ సమయంలో సామ్రాజ్యానికి సేవ చేయడం ద్వారా, భారతీయుల పట్ల ఉన్న జాతి వివక్ష తగ్గిపోతుందని, పౌర హక్కులు మెరుగుపడతాయని గాంధీజీ బలంగా విశ్వసించారు. ఇది ఒక వ్యూహాత్మక చర్య.
ఈ కార్ప్స్ ముఖ్య ఉద్దేశం: నిస్వార్థ సేవ. గాంధీజీ స్వయంగా నాయకత్వం వహించిన సుమారు 1,100 మంది వాలంటీర్లు గాయపడిన సైనికులకు సేవ చేయడానికి ముందుకు వచ్చారు. అయితే, వారి సేవ కేవలం బ్రిటిష్ సైనికులకు మాత్రమే పరిమితం కాలేదు. గాంధీజీ సూచనల మేరకు, ఈ అంబులెన్స్ కార్ప్స్ బోయరు, బ్రిటిష్ అనే తేడా లేకుండా, యుద్ధంలో గాయపడిన ఇరుపక్షాల సైనికులకు సేవలు అందించింది.
ఈ సేవ అంత సులభం కాదు. వాలంటీర్లు సుదూర ప్రాంతాలలో గాయపడిన సైనికులను తమ భుజాలపై, స్ట్రెచర్లపై మోస్తూ, ఎటువంటి సౌకర్యాలు లేని కఠినమైన భూభాగాల గుండా రోజుకు 25 మైళ్ళ వరకు నడిచేవారు. ఈ కార్యం గాంధీజీని శారీరక శ్రమ విలువను, నిరాడంబరమైన జీవితం యొక్క ప్రాముఖ్యతను మరింత లోతుగా అర్థం చేసుకునేలా చేసింది. ఈ సమయంలోనే ఆయన సాదా జీవితం పట్ల మరింత ఆకర్షితులయ్యారు.
అయితే, ఈ యుద్ధ సేవ గాంధీజీ జీవితంలో ఒక నైతిక ఘర్షణను కూడా సృష్టించింది. ఒకవైపు, తాను హింసకు వ్యతిరేకి. మరొకవైపు, పౌర హక్కుల కోసం ఒక హింసాత్మక యుద్ధానికి పరోక్షంగా సహకరించడం. ఈ సంఘర్షణే తరువాతి కాలంలో ఆయనను అహింసా సిద్ధాంతం వైపు పూర్తిగా మళ్ళేలా చేసింది. అయినప్పటికీ, బోయరు యుద్ధంలో ఆయన అందించిన సేవ, భారతీయుల త్యాగం, వారి నిస్వార్థ మానవత్వంను లోకానికి చాటి చెప్పింది.
గాంధీజీ ఈ సేవ ద్వారా నేర్పిన పాఠం: మానవత్వం యుద్ధానికి అతీతమైనది. ఆశించినట్టుగా, ఈ సేవ భారతీయుల పట్ల బ్రిటిష్ వారి గౌరవాన్ని కొంతవరకు పెంచింది. కానీ, పూర్తిగా జాతి వివక్షను తొలగించడంలో మాత్రం విఫలమైంది. ఈ వైఫల్యమే, గాంధీజీని భవిష్యత్తులో కేవలం విధేయత కంటే, సత్యాగ్రహం (సత్యాన్ని ఆశ్రయించి పోరాడటం) అత్యంత శక్తివంతమైనదని

addComments
కామెంట్ను పోస్ట్ చేయండి