గాంధీజీ దక్షిణాఫ్రికా జీవితంలో 1904 సంవత్సరం ఒక కీలక మలుపు. అదే సంవత్సరం ఆయన ప్రారంభించిన ‘ఇండియన్ ఒపీనియన్’ పత్రిక, అక్కడి భారతీయుల హక్కుల పోరాటానికి శబ్దం ఇచ్చిన మొదటి శక్తివంతమైన వేదిక. వర్ణవివక్షతో నిండిన దక్షిణాఫ్రికా సామాజిక వ్యవస్థలో భారతీయుల ఫిర్యాదులు ఎవరి చెవిన పడని పరిస్థితి నెలకొని ఉండగా, గాంధీజీ ఈ పత్రికను ఆవిష్కరించడం చారిత్రక ఘట్టంగా నిలిచింది. ఇది వార్తాపత్రిక మాత్రమే కాకుండా, అణగారిన వారిలో ధైర్యం నింపిన ఉద్యమాత్మక పాఠశాల.
భారతీయులు ఎదుర్కొంటున్న అన్యాయాలు—అపమానాలు, అన్యాయ చట్టాలు, పోలీసు వేధింపులు—ఇవన్నీ పాలకుల దృష్టికి చేరడానికి మాటల శక్తి అవసరం. ఈ అవసరాన్ని గాంధీజీ ‘ఇండియన్ ఒపీనియన్’ ద్వారా నెరవేర్చారు. పత్రిక ప్రతి సంచికలో దక్షిణాఫ్రికాలోని భారతీయుల స్థితిగతులు స్పష్టంగా ప్రతిబింబించేవి. ఈ వ్యాసాలు లండన్ వరకు చేరి, అంతర్జాతీయ వేదికలపై చర్చకు దారి తీస్తూ, అక్కడి ప్రభుత్వాన్ని కొంతవరకు క్రమశిక్షణ లోనుచేశాయి.
ఈ పత్రిక వెనుక గాంధీజీ లక్ష్యం రెండింటితో ముడిపడి ఉంది. మొదటిది—భారతీయుల్లో స్వాభిమానం పెంపొందించడం. రెండవది—వారిని సత్యాగ్రహ దిశగా శిక్షణ ఇవ్వడం.
భయం, నిరాశ, మూగబాధలతో జీవిస్తున్న భారతీయులు ఒక్కొక్కరిగా తమ హక్కుల కోసం నిలబడాలంటే ముందుగా వారికి జ్ఞానం అవసరం. గాంధీజీ అందుకే ప్రచారం, చర్చ, అవగాహనను ఈ పత్రిక యొక్క మూలంగా చేశారు. 'ఇండియన్ ఒపీనియన్' పఠనం భారతీయులకు కేవలం సమాచారం ఇవ్వలేదు; హింసకు ఉపక్రమించకుండా న్యాయం కోసం ఎలా పోరాడాలో నేర్పింది.
పత్రిక ప్రచురణలో గాంధీజీ పాత్ర ఎనలేనిది. ఫినిక్స్ ఆశ్రమంలో ఏర్పాటు చేసిన చిన్న ప్రింటింగ్ ప్రెస్లో ఆయన స్వయంగా ముద్రణ పనుల్లో పాల్గొన్నారు. ఇది ఆయన శ్రమకు గౌరవం అనే సూత్రానికి ప్రత్యక్ష నిరూపణ. ఆయన నాయకత్వం ప్రసంగాల్లో మాత్రమే కనిపించేది కాదు; కార్యాచరణలో, చెమటలో, క్రమశిక్షణలో ప్రతిఫలించింది.
‘ఇండియన్ ఒపీనియన్’ భారతీయుల మధ్య అమూల్యమైన ఏకతను కూడా కల్పించింది. భూభాగాలు వేర్వేరు అయినా, భాషలు మారినా, సమస్యలు ఒకే విధంగా ఉన్నాయని ప్రజలు గ్రహించారు. ఈ ఒంటరితనం తొలగడం, సమిష్టి చైతన్యం పెరగడం—ఇవే తరువాతి సంవత్సరాల్లో గాంధీజీ సత్యాగ్రహ ఉద్యమాలకు బలమైన పునాదిగా మారాయి.
నిజానికి, గాంధీజీ ఆలోచనా ప్రపంచం నుంచి బయటకు వచ్చిన తొలి వెలుగురేఖ ఇదే. ఆయన న్యాయం, అహింస, కరుణ, సమానత్వం వంటి జీవితసూత్రాలు ఈ పత్రిక పుటల్లో రూపం దాల్చాయి. చిన్న ప్రెస్లో ప్రారంభమైన ఈ పత్రిక లోకాసక్తుల దృష్టిని ఆకర్షించి, దక్షిణాఫ్రికా భారతీయుల పోరాటానికి ఒక నైతిక ఆయుధంలా నిలిచింది.
కాబట్టి ‘ఇండియన్ ఒపీనియన్’ ప్రారంభం గాంధీజీ జీవితంలో సాధారణ చర్య కాదు—it was the first organized expression of his moral and political vision, ప్రజలను చైతన్యపరిచిన విప్లవాత్మక అడుగు.
భారతీయులు ఎదుర్కొంటున్న అన్యాయాలు—అపమానాలు, అన్యాయ చట్టాలు, పోలీసు వేధింపులు—ఇవన్నీ పాలకుల దృష్టికి చేరడానికి మాటల శక్తి అవసరం. ఈ అవసరాన్ని గాంధీజీ ‘ఇండియన్ ఒపీనియన్’ ద్వారా నెరవేర్చారు. పత్రిక ప్రతి సంచికలో దక్షిణాఫ్రికాలోని భారతీయుల స్థితిగతులు స్పష్టంగా ప్రతిబింబించేవి. ఈ వ్యాసాలు లండన్ వరకు చేరి, అంతర్జాతీయ వేదికలపై చర్చకు దారి తీస్తూ, అక్కడి ప్రభుత్వాన్ని కొంతవరకు క్రమశిక్షణ లోనుచేశాయి.
ఈ పత్రిక వెనుక గాంధీజీ లక్ష్యం రెండింటితో ముడిపడి ఉంది. మొదటిది—భారతీయుల్లో స్వాభిమానం పెంపొందించడం. రెండవది—వారిని సత్యాగ్రహ దిశగా శిక్షణ ఇవ్వడం.
భయం, నిరాశ, మూగబాధలతో జీవిస్తున్న భారతీయులు ఒక్కొక్కరిగా తమ హక్కుల కోసం నిలబడాలంటే ముందుగా వారికి జ్ఞానం అవసరం. గాంధీజీ అందుకే ప్రచారం, చర్చ, అవగాహనను ఈ పత్రిక యొక్క మూలంగా చేశారు. 'ఇండియన్ ఒపీనియన్' పఠనం భారతీయులకు కేవలం సమాచారం ఇవ్వలేదు; హింసకు ఉపక్రమించకుండా న్యాయం కోసం ఎలా పోరాడాలో నేర్పింది.
పత్రిక ప్రచురణలో గాంధీజీ పాత్ర ఎనలేనిది. ఫినిక్స్ ఆశ్రమంలో ఏర్పాటు చేసిన చిన్న ప్రింటింగ్ ప్రెస్లో ఆయన స్వయంగా ముద్రణ పనుల్లో పాల్గొన్నారు. ఇది ఆయన శ్రమకు గౌరవం అనే సూత్రానికి ప్రత్యక్ష నిరూపణ. ఆయన నాయకత్వం ప్రసంగాల్లో మాత్రమే కనిపించేది కాదు; కార్యాచరణలో, చెమటలో, క్రమశిక్షణలో ప్రతిఫలించింది.
‘ఇండియన్ ఒపీనియన్’ భారతీయుల మధ్య అమూల్యమైన ఏకతను కూడా కల్పించింది. భూభాగాలు వేర్వేరు అయినా, భాషలు మారినా, సమస్యలు ఒకే విధంగా ఉన్నాయని ప్రజలు గ్రహించారు. ఈ ఒంటరితనం తొలగడం, సమిష్టి చైతన్యం పెరగడం—ఇవే తరువాతి సంవత్సరాల్లో గాంధీజీ సత్యాగ్రహ ఉద్యమాలకు బలమైన పునాదిగా మారాయి.
నిజానికి, గాంధీజీ ఆలోచనా ప్రపంచం నుంచి బయటకు వచ్చిన తొలి వెలుగురేఖ ఇదే. ఆయన న్యాయం, అహింస, కరుణ, సమానత్వం వంటి జీవితసూత్రాలు ఈ పత్రిక పుటల్లో రూపం దాల్చాయి. చిన్న ప్రెస్లో ప్రారంభమైన ఈ పత్రిక లోకాసక్తుల దృష్టిని ఆకర్షించి, దక్షిణాఫ్రికా భారతీయుల పోరాటానికి ఒక నైతిక ఆయుధంలా నిలిచింది.
కాబట్టి ‘ఇండియన్ ఒపీనియన్’ ప్రారంభం గాంధీజీ జీవితంలో సాధారణ చర్య కాదు—it was the first organized expression of his moral and political vision, ప్రజలను చైతన్యపరిచిన విప్లవాత్మక అడుగు.
addComments
కామెంట్ను పోస్ట్ చేయండి