క్షమ:-సి.హెచ్.ప్రతాప్

 నెల్లూరు జిల్లాలోని ఒక చిన్న గ్రామం—నాగులపాడు. అక్కడ జీవితం సాదాసీదాగా సాగేది. అదే గ్రామంలో రఘు అనే యువకుడు ఉండేవాడు. తండ్రి చిన్నపుడే చనిపోవడంతో, తల్లి లక్ష్మమ్మ కష్టపడి అతన్ని చదివించింది. రఘు గ్రామ పంచాయతీలో కంప్యూటర్ ఆపరేటర్‌గా పని చేస్తూ, తల్లికి ఆసరాగా నిలిచాడు.
అయితే రఘు జీవితంలో ఒక చేదు జ్ఞాపకం ఉంది. అదే గ్రామానికి చెందిన శేఖర్—ఒకప్పుడు అతని ప్రాణ స్నేహితుడు. చిన్న అపార్థంతో మొదలైన వివాదం, ఆస్తి గొడవగా మారి, చివరకు శేఖర్ తప్పుడు సాక్ష్యాలతో రఘును పోలీస్ కేసులో ఇరికించాడు. నెలల తరబడి కోర్టుల చుట్టూ తిరిగిన రఘు ఉద్యోగం కోల్పోయాడు. గ్రామంలో పరువు పోయింది. ఆ బాధ, ఆ కోపం అతని హృదయంలో రాయిలా కూరుకుపోయింది.
కాలం గడిచింది. నిజం వెలుగులోకి రావడంతో రఘు నిర్దోషిగా బయటపడ్డాడు. మళ్లీ ఉద్యోగం వచ్చింది. కానీ క్షమించలేని కోపం మాత్రం అలాగే మిగిలింది. “జీవితంలో మళ్లీ శేఖర్ ముఖం చూడను” అని తల్లితోనూ అన్నాడు.
ఒక సాయంత్రం, భారీ వర్షం కురుస్తున్న వేళ, గ్రామ రహదారి పక్కన ఒక వ్యక్తి అపస్మారక స్థితిలో పడివున్నాడు. చుట్టుపక్కల ఎవరూ దగ్గరికి రాలేదు. రఘు వెళ్లి చూడగా—అది శేఖరే. తీవ్రమైన అనారోగ్యంతో, ఒంటరిగా ఉన్నాడు. కుటుంబమంతా దూరమైపోయింది. ఆ క్షణంలో రఘు హృదయం లోపల యుద్ధం మొదలైంది. ప్రతీకారం గుర్తొచ్చింది. బాధ కూడా గుర్తొచ్చింది.
కానీ తల్లి మాటలు చెవిలో మోగాయి—“కోపం మనల్ని కాలుస్తుంది రా, క్షమ మాత్రం మనల్ని విడిపిస్తుంది.” రఘు శేఖర్ని ఆసుపత్రికి చేర్చాడు. మందులు, భోజనం చూసుకున్నాడు. రోజూ వెళ్లి పరామర్శించాడు.
ఒక రోజు శేఖర్ కన్నీళ్లతో రఘు చేతులు పట్టుకుని అన్నాడు—“నన్ను క్షమించు రఘు… నీ జీవితాన్ని నేను నాశనం చేశాను.” రఘు నిశ్శబ్దంగా ఉన్నాడు. కొంతసేపటికి అన్నాడు—“నువ్వు చేసిన తప్పు నన్ను బాధించింది. కానీ నిన్ను క్షమించటం నన్ను బలపరిచింది.”
ఆ రోజు నుంచి రఘు మనసులోని భారమంతా కరిగిపోయింది. అతడు తేలికగా ఊపిరి పీల్చుకున్నాడు. ప్రతీకారం ఇవ్వని విజయం అతనికి లభించింది.
క్షమ అంటే తప్పును మర్చిపోవడం కాదు—మన మనసును విషం నుంచి విముక్తం చేయడం. క్షమించగలిగినవాడే నిజంగా బలవంతుడు. ఎందుకంటే ప్రేమతో కూడిన క్షమ ఒక మనిషిని కాదు, రెండు హృదయాలను విముక్తం చేస్తుంది.