శ్రీ వేంకటేశ్వర సుప్రభాతం – 10: -సి.హెచ్. ప్రతాప్

 

తంత్రీ ప్రకర్ష మధుర స్వనయా విపంచ్యా
గాయత్యనంత చరితం తవ నారదోఽపి ।
భాషా సమగ్ర మసత్-కృతచారు రమ్యం
శేషాద్రి శేఖర విభో తవ సుప్రభాతమ్॥
ఈ శ్లోకం సుప్రభాతంలోని భక్తి పరిమళాన్ని శబ్ద రూపంగా మలిచిన అద్భుత కవితా క్షణం. ఇప్పటివరకు ఋషులు, దేవతలు, ప్రకృతి, పక్షులు— ఒక్కొక్క విధంగా స్వామిని మేల్కొలిపాయి. ఇప్పుడు ఆ పరమ తత్వాన్ని సంగీత రూపంలో స్తుతించేందుకు, దేవర్షి నారదుడు స్వయంగా రంగప్రవేశం చేస్తాడు. ఇది సుప్రభాతానికి ఒక దివ్య సంగీత ఆరంభం.
“తంత్రీ ప్రకర్ష మధుర స్వనయా విపంచ్యా” అనే పాదం సంగీత సౌందర్యాన్ని సూక్ష్మంగా ఆవిష్కరిస్తుంది. విపంచి అనే వాద్యంతో నారదుడు పలికించే స్వరాలు బలంగా కాదు, మృదువుగా, మధురంగా ప్రవహిస్తున్నాయి. ఆ సంగీతం శబ్దంతో స్వామిని మేల్కొలపడం కాదు; భక్తి స్పర్శతో హృదయాన్ని తాకడం. నిజమైన ఆధ్యాత్మిక సంగీతం ఇదే—అది చెవుల వద్ద ఆగదు, హృదయంలోకి ప్రవేశిస్తుంది.
“గాయత్యనంత చరితం తవ నారదోఽపి” అనే పాదం నారదుని భక్తి పరాకాష్టను తెలియజేస్తుంది. ఆయన పాడేది ఏదో కీర్తన కాదు; అంతం లేని స్వామి లీలల గానం. భగవంతుని మహిమ అంతులేనిదైతే, ఆయన కీర్తన కూడా అంతులేనిదే. ఈ గానం ద్వారా ఒక సత్యం వెల్లడవుతుంది—భగవంతుని గురించి ఎంత పాడినా, ఎంత చెప్పినా, ఇంకా చెప్పాల్సింది మిగిలే ఉంటుంది.
“భాషా సమగ్ర మసత్-కృతచారు రమ్యం” అనే పాదం ఈ శ్లోకానికి తాత్విక లోతు ఇస్తుంది. నారదుని గానం ఏ ఒక్క భాషకు పరిమితం కాదు. అది భాషల సరిహద్దులను దాటి, సత్యం–సౌందర్యం–శుభం అన్న త్రివేణి సంగమంలా మారుతుంది. భక్తి భాషకు అక్షరాల అవసరం లేదు; భావమే దానికి ప్రాణం. శుద్ధమైన భావం ఉన్నచోట, ప్రతి శబ్దమూ స్తోత్రమే.
“శేషాద్రి శేఖర విభో తవ సుప్రభాతమ్” అనే ముగింపు పాదం, ఈ సంగీతారాధనను స్వామి పాదాల వద్ద అర్పిస్తుంది. శేషాద్రిపై విరాజిల్లే వేంకటేశ్వరుడు కేవలం నిశ్శబ్ద తపస్సుకే కాదు; సంగీతమయమైన భక్తికీ అధిపతి. ఆయనకు పలికే సుప్రభాతం అంటే మంత్ర ఘోష మాత్రమే కాదు—స్వరాల ద్వారా వెలువడే హృదయ భక్తి కూడా.
ఈ శ్లోకం మనకు ఇచ్చే బోధ స్పష్టం. భగవంతుని చేరుకునే మార్గం ఒక్కటే కాదు. ఎవరో ధ్యానం ద్వారా, ఎవరో సేవ ద్వారా, మరెవరో సంగీతం ద్వారా ఆయనను చేరతారు. కానీ మార్గాలు వేరు అయినా లక్ష్యం ఒక్కటే—అనన్య భక్తి. స్వచ్ఛమైన మనస్సుతో, మధురమైన భావంతో చేసిన ఒక్క కీర్తన కూడా జీవనానికే ఒక దివ్య సుప్రభాతంగా మారగలదు.