మూగజీవాలు:- సి.హెచ్.ప్రతాప్

 గోదావరి తీరంలో, ప్రకృతి ఒడిలో ఒదిగిపోయిన 'మల్లికార్జునపురం' అనే అందమైన గ్రామంలో సోమనాథం అనే రైతు ఉండేవారు. ఆయన రూపంలోనే కాదు, మనసులోనూ ఒక నిశ్చలమైన ప్రశాంతత ఉండేది. గ్రామంలోని ఇతర రైతులు తమ పనుల్లో, లాభనష్టాల లెక్కల్లో మునిగిపోతే, సోమనాథం మాత్రం తన చుట్టూ ఉన్న మూగజీవాల్లో భగవంతుడిని చూసేవారు. తన ఇంట్లో ఉన్న పాడి పశువులనే కాదు, దారి పక్కన పడి ఉన్న కుక్కలను, చెట్ల మీద గూళ్లు కట్టుకున్న పక్షులను కూడా ఆయన తన సొంత బిడ్డల్లాగే భావించేవారు. సోమనాథం నమ్మకం ఒక్కటే—మనుషులు తమ బాధను మాటలతో చెప్పుకోగలరు, కానీ ఏ ప్రాణి అయితే తన ఆవేదనను గొంతు విప్పి చెప్పలేదో, దానిని అర్థం చేసుకోవడమే పరమోత్కృష్టమైన ధర్మం.
ఒక ఏడాది మల్లికార్జునపురంలో కరువు ఛాయలు అలుముకున్నాయి. వర్షాలు లేక చెరువులు అడుగంటిపోయాయి. మనుషులకే నీళ్లు దొరకని ఆ సమయంలో, పక్షులు, జంతువులు దాహంతో విలవిలలాడసాగాయి. కొందరు గ్రామస్తులు తమ స్వార్థం కోసం పొలాల్లోకి వచ్చే మూగజీవాలను కర్రలతో కొట్టి తరిమేసేవారు. కానీ సోమనాథం మాత్రం తన పెరట్లో ఉన్న బావి నుండి నీటిని తోడి, తోట అంతటా చిన్న చిన్న మట్టి పాత్రల్లో నింపేవారు. తనకు ఉన్న కొద్దిపాటి ధాన్యాన్ని పిచ్చుకలకు, కాకులకు ఆహారంగా వేసేవారు. "ఈ కరువు కాలంలో నీకే గడవడమే కష్టం, ఈ మూగ ప్రాణుల కోసం ఎందుకీ వృథా ప్రయాస?" అని ఊరి వారు హేళన చేసినా, ఆయన చిరునవ్వుతో, "మనం ప్రకృతి నుండి ఎంతో తీసుకుంటాం బాబూ, కష్టకాలంలో వాటిని ఆదుకోవడం కనీస బాధ్యత కదా!" అని సమాధానమిచ్చేవారు.
ఒకరోజు మధ్యాహ్నం ఊరి శివార్లలో ఉన్న ఎండుగడ్డి వాములకు ఆకస్మికంగా నిప్పు అంటుకుంది. గాలి వేగానికి ఆ మంటలు ఊరిలోని పశువుల కొట్టాల వైపు వేగంగా వ్యాపించాయి. జనం హాహాకారాలు చేస్తూ తమ ఇళ్లను కాపాడుకోవడానికి పరుగులు తీశారు. కానీ కట్టేసి ఉన్న పశువులు మంటల వేడికి, పొగకు విలవిలలాడుతూ ఆర్తనాదాలు చేస్తున్నాయి. ఆ దృశ్యం చూసిన సోమనాథం, ఏమాత్రం ఆలోచించకుండా మంటల వైపు పరుగు తీశారు. తన ప్రాణాలకు తెగించి, మంటల్లో కాలిపోతున్న కొట్టాల్లోకి దూకి, భయంతో వణికిపోతున్న ఆవుల, ఎద్దుల బంధనాలను ఒక్కొక్కటిగా విడిపించారు. ఒక మూలన మంటల్లో చిక్కుకుపోయిన చిన్న కుక్క పిల్లలను తన అంగవస్త్రంలో చుట్టుకుని క్షేమంగా బయటకు తీసుకువచ్చారు.
మంటలు తగ్గాక చూస్తే, సోమనాథం చేతులు, కాళ్లు బొబ్బలు ఎక్కి ఉన్నాయి. కానీ ఆయన కళ్లలో మాత్రం ఒక అనిర్వచనీయమైన తృప్తి ఉంది. తాను కాపాడిన ఆ ప్రాణులన్నీ ఆయన చుట్టూ చేరి కృతజ్ఞతగా ఆయన చేతులను నాకుతుంటే, అది చూసిన గ్రామస్తుల కళ్లు చెమర్చాయి. మనిషి కేవలం తన గురించి ఆలోచిస్తే అది మనుగడ మాత్రమే అవుతుంది, కానీ తనతో పాటు తోటి ప్రాణి క్షేమం కోరినప్పుడే అది మానవత్వం అనిపించుకుంటుందని మల్లికార్జునపురం ప్రజలకు ఆ రోజు అర్థమైంది. అప్పటి నుండి ఆ ఊరిలో ఏ మూగజీవం కూడా ఆకలితోనో, దాహంతోనో అలమటించలేదు.
నోరు లేని మూగజీవి కన్నీరు ఈ విశ్వానికి శాపం. అవి గొంతు విప్పి అడగలేవు కాబట్టి, వాటి నిశ్శబ్ద ఆవేదనకు మనం స్వరం కావాలి. అధికారం, తెలివితేటలు ఉన్న మనిషి అణచివేతకు కాక, ఆపదలో ఉన్న జీవాలను ఆదుకోవడానికి తన శక్తిని వినియోగించాలి. గుర్తుంచుకో, ఏ రోజైతే నీ మనసు ఒక మూగప్రాణి బాధను చూసి స్పందిస్తుందో, ఆ రోజే నీలో దైవత్వం మేల్కొన్నట్లు. సృష్టిలోని ప్రతి జీవిని ప్రేమించడమే ఈ భూమిపై మనం చేయాల్సిన అత్యున్నతమైన ప్రార్థన.