మన పుణ్య క్షేత్రాలు- 13: - సి.హెచ్.ప్రతాప్

 శ్రీ ఘృష్ణేశ్వర్ ఆలయం  
మహారాష్ట్రలోని ఛత్రపతి శంభాజీనగర్ (పూర్వపు ఔరంగాబాద్) జిల్లాలో వెలసిన శ్రీ ఘృష్ణేశ్వర ఆలయం ద్వాదశ జ్యోతిర్లింగాలలో చివరిదైన పన్నెండవ జ్యోతిర్లింగ క్షేత్రంగా విరాజిల్లుతోంది. ప్రపంచ ప్రసిద్ధి గాంచిన ఎల్లోరా గుహలకు అత్యంత సమీపంలో ఉండటం వల్ల ఈ క్షేత్రానికి పర్యాటక మరియు ఆధ్యాత్మిక ప్రాధాన్యత ఎంతో మెండుగా ఉంది. పురాణాల ప్రకారం ఘృష్ణ అనే భక్తురాలి అచంచలమైన భక్తికి మెచ్చి పరమశివుడు ఇక్కడ వెలిశాడని ప్రతీతి. ఆమె తన కుమారుడిని కోల్పోయినప్పుడు కూడా శివనామ స్మరణ వీడకుండా శివలింగాలను చెరువులో నిమజ్జనం చేస్తూ ఉండగా ఆమె కుమారుడు తిరిగి బ్రతికి రావడమే కాకుండా భగవంతుడు జ్యోతి రూపంలో అక్కడ కొలువై ఉంటానని వరం ఇచ్చాడు. అందుకే ఈ క్షేత్రానికి ఘృష్ణేశ్వర్ అనే పేరు స్థిరపడింది. ఈ ఆలయం శివ భక్తులకు అత్యంత పవిత్రమైన నిలయం.
ఈ ఆలయ నిర్మాణ విశిష్టతను గమనిస్తే ఇది ఎర్రటి రాతితో నిర్మించబడి అత్యంత సుందరమైన శిల్పకళతో అలరారుతుంటుంది. అహల్యాబాయి హోల్కర్ ఈ ఆలయాన్ని పునరుద్ధరించినట్లు చరిత్ర చెబుతోంది. ఆలయ గోడలపై చెక్కబడిన శిల్పాలు భారతీయ సంస్కృతిని ప్రతిబింబిస్తాయి. ఐదు అంతస్తుల గోపురం ఆకాశాన్ని తాకుతున్నట్లు ఉండి భక్తులలో ఆధ్యాత్మిక ఉన్నతిని కలిగిస్తుంది. ఈ క్షేత్రంలోని గర్భగుడిలోకి పురుషులు వెళ్లేటప్పుడు తమ చొక్కాలను విడిచి వెళ్లాలనే సంప్రదాయం ఇప్పటికీ అమల్లో ఉంది. ఇది భగవంతుని ముందు సామాన్యులైనా అధికారులైనా సమానమే అనే భావనను కలిగిస్తుంది. ఇక్కడి శివలింగం తూర్పు ముఖంగా ఉండి భక్తుల కోర్కెలను తీర్చే కల్పవృక్షంలా పూజలందుకుంటోంది. ఆలయ ప్రాంగణంలో ఉన్న నంది విగ్రహం మరియు చుట్టుపక్కల ఉన్న ప్రశాంత వాతావరణం భక్తులకు గొప్ప అనుభూతిని ఇస్తాయి.
ఆధ్యాత్మికంగా ఈ క్షేత్రం అత్యంత శక్తివంతమైనదిగా పరిగణించబడుతుంది. జీవితంలో ఎదురయ్యే తీరని కష్టాలు మరియు శత్రు బాధల నుండి విముక్తి పొందడానికి భక్తులు ఇక్కడ ప్రత్యేక పూజలు నిర్వహిస్తారు. ఎల్లోరా గుహల వంటి చారిత్రక కట్టడాల మధ్యలో ఈ పురాతన ఆలయం ఉండటం వల్ల ఇక్కడ ఒక విధమైన చారిత్రక మరియు ఆధ్యాత్మిక సంగమం కనిపిస్తుంది. శివరాత్రి పండుగ సమయంలో ఈ ఆలయం భక్తజన సంద్రమవుతుంది. ఆ సమయంలో నిర్వహించే పల్లకి సేవ మరియు ప్రత్యేక అభిషేకాలు చూడటానికి వేలాది మంది భక్తులు తరలివస్తారు. గర్భగుడిలోని లింగం భూమి మట్టానికి దగ్గరగా ఉండి భక్తులు అత్యంత సమీపం నుండి స్వామిని దర్శించుకోవడానికి వీలుగా ఉంటుంది. ఇక్కడి ఆధ్యాత్మిక తరంగాలు మనస్సులోని ఆందోళనలను తొలగించి శాంతిని ప్రసాదిస్తాయని భక్తుల నమ్మకం.
ఈ పుణ్యక్షేత్రం చుట్టూ ఉన్న ప్రకృతి సౌందర్యం యాత్రికులను కట్టిపడేస్తుంది. శీతాకాలం మరియు వర్షాకాలంలో ఈ ప్రాంతమంతా పచ్చదనంతో నిండిపోయి దేవభూమిని తలపిస్తుంది. మహారాష్ట్రలోని ఇతర జ్యోతిర్లింగ క్షేత్రాలతో పోలిస్తే ఘృష్ణేశ్వర ఆలయం భక్తులకు సులభంగా అందుబాటులో ఉంటుంది. రవాణా సౌకర్యాలు మరియు వసతి సౌకర్యాలు మెరుగ్గా ఉండటం వల్ల పర్యాటకుల సంఖ్య నిరంతరం పెరుగుతూనే ఉంటుంది. ఈ క్షేత్ర దర్శనం వల్ల ద్వాదశ జ్యోతిర్లింగ యాత్ర సంపూర్ణమవుతుందని భక్తులు భావిస్తారు. లోక కల్యాణం కోసం వెలసిన ఈ చివరి జ్యోతిర్లింగం మానవాళికి భక్తి మార్గంలో అత్యున్నత శిఖరంగా నిలుస్తోంది. ప్రతి అడుగులోనూ శివ నామ స్మరణ వినిపించే ఈ పుణ్యస్థలం భారతీయుల ఆధ్యాత్మిక వారసత్వానికి ఒక గొప్ప గుర్తు. ఇక్కడి ప్రసాదం మరియు తీర్థం స్వీకరించడం వల్ల మనోబలం పెరుగుతుందని భక్తుల ప్రగాఢ విశ్వాసం.