శివతత్వం — సృష్టి, స్థితి, లయల పరమార్థం: - సి.హెచ్.ప్రతాప్

 సృష్టి, స్థితి, లయకారకుడైన పరమేశ్వరుని తత్వం అత్యంత గహనమైనది. శివుడు కేవలం పూజార్హ దైవం మాత్రమే కాదు, ఈ సృష్టి చక్రానికి మూలమైన పరమసత్యం. విశ్వంలో నిరంతరం కొనసాగే సృష్టి, స్థితి, లయ అనే త్రివిధ ప్రక్రియల వెనుక ఉన్న ఆది చైతన్యమే శివతత్వం. శివ అనే పదానికి మంగళకరుడు అని అర్థం. లోకకళ్యాణం కోసం హాలాహలాన్ని మింగి నీలకంఠుడైన త్యాగమూర్తి ఆయన. శివలింగం సాకారం నుండి నిరాకారానికి వెళ్లే ప్రక్రియకు ప్రతీక. ఆ నిరాకార బ్రహ్మస్వరూపాన్ని, ఆది అంతము లేని ఆ జ్యోతి స్థంభాన్ని దర్శించినప్పుడు మానవునిలోని అహంకారం కరిగిపోతుంది. శివతత్వం అంటే ఒక అనంతమైన శక్తి. రూపం ఉన్నా రూపాతీతుడు, గుణాలున్నా గుణాతీతుడు కావడమే ఆయన ప్రత్యేకత. లయకారుడు అనగానే కేవలం వినాశనం చేసేవాడు అని భావించడం సరికాదు. పాతది పోతేనే కొత్తది పుడుతుంది, మాలిన్యం నశిస్తేనే పవిత్రత సిద్ధిస్తుంది. మనలోని అజ్ఞానాన్ని లయం చేసి జ్ఞానాన్ని ప్రసాదించేవాడే శివుడు.

నాగేంద్రహారాయ త్రిలోచనాయ
భస్మాంగరాగాయ మహేశ్వరాయ
నిత్యాయ శుద్ధాయ దిగంబరాయ
తస్మై న కారాయ నమః శివాయ
నాగేంద్రుని హారంగా ధరించినవాడికి, మూడు నేత్రాలవాడికి, భస్మను శరీరమంతా అలంకరించుకున్న మహేశ్వరునికి, నిత్యశుద్ధ స్వరూపుడైన శివునికి నమస్కారం.
పంచాక్షరి మంత్రం “ఓం నమః శివాయ” మన అంతరంగాన్ని పవిత్రం చేస్తుంది. ఈ ఐదు అక్షరాలు పంచభూతాలకు సూచికలు. శివనామస్మరణ ద్వారా మనసు నిశ్చలమవుతుంది, కర్తత్వభావం దూరమవుతుంది. శివుడు శ్మశానవాసి కావడం జీవిత సత్యాన్ని బోధిస్తుంది. సర్వం బుగ్గిపాలయ్యే చోట ఆయన ఉండటం అంటే ప్రాపంచిక మోహాలను వీడమని అర్థం. ఒంటి నిండా విభూతిని ధరించడం ఈ దేహం ఒకరోజు బూడిదయ్యేదే అని గుర్తు చేస్తుంది. ఆయన తలపైన గంగ పవిత్రతకు, నెలవంక మనఃస్థైర్యానికి, గొంతులోని గరళం సహనానికి చిహ్నాలు. ప్రకృతి పురుషుల కలయికే శివశక్తి స్వరూపం. శివుడు లేనిదే శక్తి లేదు, శక్తి లేనిదే శివుడు లేడు. అందుకే ఆయనను అర్థనారీశ్వరుడుగా కొలుస్తారు. ఇది సృష్టి సమతుల్యతకు నిదర్శనం. శివతత్వాన్ని గ్రహించడం అంటే జీవితాన్ని సమత్వంతో స్వీకరించడం. సుఖదుఃఖాలకు అతీతంగా నిలిచి సాక్షిగా జీవించడం ద్వారా మనిషి తనలోని శివత్వాన్ని అనుభవించగలడు.
శివోఽహం శివోఽహం చిదానందరూపః
శివోఽహం శివోఽహం న చాన్యః కదాచిత్
నేను శివస్వరూపుడిని, చిదానందమయుడిని. నాలోని చైతన్యం శాశ్వత సత్యం, దానికతీతంగా మరొక స్వరూపం లేదు.
దక్షిణామూర్తి రూపంలో శివుడు మౌనంతోనే జ్ఞానాన్ని బోధిస్తాడు. శబ్దాల కంటే మౌనం గొప్పదని, ఆత్మజ్ఞానం మౌనం ద్వారానే సిద్ధిస్తుందని ఆయన జీవనశైలి తెలియజేస్తుంది. నటరాజ స్వరూపంలో ఆయన అజ్ఞానమనే రాక్షసుడిని తొక్కుతూ, విశ్వచైతన్యానికి మూలబిందువుగా కనిపిస్తాడు. శివతత్వాన్ని అనుసరించడం అంటే కేవలం జపతపాలు చేయడం కాదు, తోటి జీవుల పట్ల కరుణ కలిగి ఉండటం. మానవ సేవే మాధవ సేవ అని నమ్మి ఇతరులకు మేలు చేసే ప్రతి హృదయంలో శివుడు కొలువై ఉంటాడు. సత్యం, శివం, సుందరం అనే సూత్రమే ఈ తత్వానికి మూలాధారం. ఏది సత్యమో అది శివం, ఏది శివమో అది సుందరం. ఈ సత్యాన్ని గ్రహించి నడుచుకోవడమే మానవాళి కర్తవ్యం.