శ్రీరామ నవమి: - - యామిజాల జగదీశ్

 రామావతారం అనేది భగవానుడు తన దైవీక శక్తులను త్యజించి, ఒక సాధారణ మానవునిగా, తన తల్లిదండ్రుల కుమారునిగా జీవించిన అవతారం. దశావతారాలలో రామావతారం అత్యంత విశిష్టమైనది. పుణ్యమైనది.
అయోధ్యను దశరథుడు అనే రాజు పరిపాలించేవాడు. అతను ఊర్ధ్వ, అధో దిక్కులతో సహా మొత్తం 10 దిక్కులలో తన రథాన్ని సమర్థవంతంగా నడపగలిగాడు. అందుకే అతనికి 'దశరథుడు' అనే పేరు వచ్చింది.
అతనికి కౌసల్య, సుమిత్ర, కైకేయి అనే ముగ్గురు భార్యలు ఉండేవారు. అయితే, తనతదనంతరం రాజ్యాన్ని పరిపాలించడానికి తనకు సంతానం లేదని దశరథుడు చాలా ఆందోళన చెందాడు.
వశిష్ఠ మహర్షి సలహా మేరకు, సంతానం పొందడం కోసం, ఋష్యశృంగ ముని పర్యవేక్షణలో దశరథుడు సరయూ నదీ తీరంలో ఈ యాగం నిర్వహించాడు.
ఇది ప్రధానంగా విష్ణుమూర్తిని ఆరాధించి, వంశాభివృద్ధి, ఆరోగ్యకరమైన సంతానం కోసం చేసే పవిత్రమైన యాగం.
'పుత్ర' అంటే కుమారుడు, 'కామేష్టి' అంటే కోరిక. సంతానం కోసం చేసే యజ్ఞం.
ఈ యాగంలో విష్ణుమూర్తిని ప్రధాన దైవంగా పూజిస్తారు.
సంతాన లేమి సమస్యలను అధిగమించడానికి, ఆరోగ్యకరమైన, తెలివైన సంతానాన్ని పొందడానికి,
జాతకంలో సంతాన దోషాలను తొలగించడానికి, కుటుంబంలో శాంతి, సంతోషం శ్రేయస్సు కోసం ఈ యాగం నిర్వహిస్తారు.
ఋగ్వేదం, యజుర్వేద మంత్రోచ్ఛారణలతో పవిత్ర అగ్నిలో (హోమం) నైవేద్యాలు సమర్పించి ఈ యాగాన్ని చేస్తారు. 
సంతాన యోగం లేని వారు, ఇతరులు ఈ యాగం విశిష్టతను ఫలితాలను నమ్ముతారు.
యజ్ఞాగ్ని నుండి ఒక తేజోమయ రూపం ప్రత్యక్షమైంది. దాని చేతులలో ఒక బంగారు పాత్ర, దానిలో పాయసం ఉన్నాయి.
ఆ రూపం దశరథునితో, "ఈ పాయసాన్ని నీ భార్యలకు పంచిపెట్టు. వారికి నలుగురు పిల్లలు పుడతారు" అని చెప్పి అదృశ్యమైంది.
దశరథ మహారాజు ఆ పాయసంలో సగభాగాన్ని కౌసల్యకు ఇచ్చాడు. మిగిలిన సగంలో కొంత సుమిత్రకు, మరికొంత కైకేయికి ఇచ్చాడు.
కౌసల్య ఆ పాయసంలో సగభాగాన్ని త్రాగిన తరువాత, చైత్ర మాసంలో శుక్ల పక్షం నవమి తిథి నాడు, కర్కాటక రాశిలో రాముడు జన్మించాడు. భరతుడు కైకేయికి కర్కాటక రాశిలో, మీన లగ్నంలో జన్మించాడు.
రెండుసార్లు పాయసం త్రాగిన సుమిత్ర, కర్కాటక రాశిలో, కర్కాటక లగ్నంలో లక్ష్మణుడు, శత్రుఘ్నుడికి జన్మనిచ్చింది.
మనం రాముని జన్మదినాన్ని 'రామ నవమి'గా జరుపుకుంటాము.
శ్రీ రామ జయ రామ జయ జయ రామ!!