మన పుణ్య క్షేత్రాలు -124: - డా:సి.హెచ్.ప్రతాప్

  యా దేవీ సర్వభూతేషు శక్తిరూపేణ సంస్థితా।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః॥
సమస్త ప్రాణుల్లో శక్తి స్వరూపిణిగా వెలసి సృష్టిని నడిపిస్తున్న జగదంబకు పదేపదే నమస్కరిస్తున్నామని ఈ శ్లోకం తెలియజేస్తుంది. జగత్తులో ప్రతి జీవిలో దివ్యశక్తి రూపంలో అమ్మవారి ఉనికిని ఈ మంత్రం ప్రతిపాదిస్తుంది.
సర్వమంగళ మాంగల్యే శివే సర్వార్థ సాధికే।
శరణ్యే త్ర్యంబకే దేవి నారాయణి నమోస్తుతే॥
సర్వ మంగళాలకు మూలమైన, భక్తుల కోరికలను నెరవేర్చే, శరణు కోరిన వారిని కాపాడే జగన్మాతకు నమస్కరిస్తున్నామని ఈ శ్లోకం చెబుతోంది. ఆమె అనుగ్రహం భక్తుల జీవితాల్లో శాంతి, సౌభాగ్యం, విజయాలను ప్రసాదిస్తుంది.
ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని అనకాపల్లి పట్టణంలోని గవరపాలెంలో వెలసిన శ్రీ నూకాంబిక అమ్మవారి ఆలయం ఉత్తరాంధ్రలో అత్యంత ప్రసిద్ధ శక్తి క్షేత్రాలలో ఒకటి. ప్రజలు ప్రేమతో శ్రీ నూకాలమ్మ అని పిలిచే ఈ అమ్మవారు గ్రామదేవతగా మాత్రమే కాకుండా, కోట్లాది భక్తుల ఆరాధ్య దైవంగా వెలుగొందుతున్నారు. శక్తి ఉపాసన సంప్రదాయంలో ఈ ఆలయానికి విశిష్టమైన స్థానం ఉంది. సంవత్సరమంతా భక్తుల రద్దీ కనిపించినా, ఉగాది పర్వదినానికి ముందు వచ్చే కొత్త అమావాస్య సందర్భంగా లక్షలాది మంది భక్తులు అమ్మవారిని దర్శించుకొని ఆశీస్సులు పొందడం ఈ క్షేత్రం ప్రత్యేకత.
పురాణ, చారిత్రక ఆధారాల ప్రకారం ఈ దేవిని ప్రాచీన కాలంలో అనఘాదేవిగా ఆరాధించేవారు. అనంతరం కాకతీయుల కాలంలో ఆలయానికి పునరుద్ధరణ జరగడంతో ఆమె కాకతాంబగా ప్రసిద్ధి చెందారు. కాలక్రమేణా ప్రజల నోళ్లలో నూకాంబిక, నూకాలమ్మ అనే పేర్లు స్థిరపడ్డాయి. భక్తుల కష్టాలను తొలగించి, ఆరోగ్యం, ఐశ్వర్యం, సంతానం, సుఖసంతోషాలను ప్రసాదించే దైవంగా అమ్మవారు విశేష భక్తిని పొందారు.
పదిహేడవ శతాబ్దం ప్రారంభంలో అనకాపల్లి ప్రాంత పాలకుడిగా నియమితులైన కాకర్లపూడి అప్పలరాజు పాయకరావు ఆలయాన్ని పునర్నిర్మించి వైభవాన్ని పునరుద్ధరించినట్లు చారిత్రక ఆధారాలు సూచిస్తున్నాయి. రాజవంశాల మార్పులతో కొంతకాలం ఆలయ పూజా కార్యక్రమాలు మందగించినప్పటికీ, ఆయన కృషితో ఆలయం మళ్లీ ఆధ్యాత్మిక కేంద్రంగా అభివృద్ధి చెందింది. నేటికీ ఆయన సేవలను భక్తులు కృతజ్ఞతతో స్మరించుకుంటారు.
ఈ ఆలయంలో ప్రతిరోజూ నిత్యాభిషేకాలు, అర్చనలు, దీపారాధనలు వైభవంగా నిర్వహిస్తారు. ముఖ్యంగా ఆదివారం, మంగళవారం, గురువారం అమ్మవారి దర్శనానికి అత్యంత శుభప్రదమైన రోజులుగా భావిస్తారు. ఈ రోజుల్లో ప్రత్యేక పూజలు నిర్వహించి భక్తులు తమ మొక్కులు తీర్చుకుంటారు. ఫాల్గుణ బహుళ అమావాస్య నుంచి ఉగాది వరకు జరిగే ఉత్సవాలు అత్యంత వైభవంగా సాగుతాయి. కొత్త అమావాస్య రోజున రాష్ట్రం నలుమూలల నుంచి భక్తులు తరలివచ్చి అమ్మవారిని దర్శించుకోవడం విశేషం.
ఆలయ పరిపాలన ప్రస్తుతం దేవాదాయ శాఖ ఆధ్వర్యంలో కొనసాగుతోంది. ఆలయ ఆదాయంతో పాటు భక్తుల విరాళాల సహకారంతో యాత్రికులకు వసతి గృహాలు, రహదారులు, తాగునీటి సదుపాయాలు, ఇతర మౌలిక వసతులు అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి. ఈ ఆలయం నుంచి లభించే నిధులు ఇతర దేవాలయాల అభివృద్ధికి కూడా వినియోగించబడడం విశేషం.
శ్రీ నూకాంబిక అమ్మవారి ఆలయం కేవలం ఒక దేవాలయం మాత్రమే కాదు; అది ఉత్తరాంధ్ర ప్రజల విశ్వాసానికి, సంస్కృతికి, శక్తి ఆరాధన సంప్రదాయానికి ప్రతీక. అమ్మవారి దర్శనం భక్తుల్లో ఆత్మవిశ్వాసాన్ని పెంపొందించి, జీవితంలోని కష్టాలను అధిగమించే ధైర్యాన్ని ప్రసాదిస్తుందనే విశ్వాసం తరతరాలుగా కొనసాగుతోంది. భక్తి, సంప్రదాయం, చరిత్ర, సామాజిక ఐక్యతలను ఒకే వేదికపై ప్రతిబింబించే పవిత్ర క్షేత్రంగా అనకాపల్లి శ్రీ నూకాంబిక అమ్మవారి ఆలయం చిరస్థాయిగా నిలిచిపోతుంది.