జీవకారుణ్యం:-సి.హెచ్.ప్రతాప్

 రామవరం పల్లెలో బసవయ్య అనే రైతు ఉండేవాడు. ఆయనకు ఆస్తిపాస్తులు ఉన్నా, మనసులో మాత్రం దయ కరువయ్యేది. మనుషులతోనే కాదు, జీవులతోనూ ఆయన ప్రవర్తన కఠినంగా ఉండేది. ముఖ్యంగా, తన పొలానికి వచ్చి గింజలు తినే పక్షులు, ఇంటి చుట్టూ తిరిగే కుక్కలతో ఆయనకు అస్సలు పడేది కాదు. వాటిని తరిమేయడానికి, భయపెట్టడానికి కర్రలు ఉపయోగించేవాడు.
బసవయ్యకు కొడుకు కమల్. కమల్‌కు చిన్నప్పటి నుండీ జీవులపై అపారమైన ప్రేమ ఉండేది. పక్షి గూళ్లను కదిలించేవాడు కాదు, కుక్కలను కొట్టేవాడు కాదు. తండ్రి కఠినత్వాన్ని చూసి కమల్ బాధపడేవాడు. "నాన్నా, వాటికి కూడా ఆకలి, బాధ ఉంటాయి కదా. కాస్త కరుణ చూపండి," అని బతిమిలాడేవాడు. కానీ బసవయ్య నవ్వేసి, "ప్రపంచంలో మనిషి కంటే ముఖ్యమైన జీవి లేదు. స్వార్థం లేకపోతే బతకలేం," అని కొట్టిపారేసేవాడు.
ఒక సంవత్సరం, రామవరం పల్లెలో తీవ్రమైన ఎండాకాలం వచ్చింది. చెరువులు, కుంటలు ఎండిపోయాయి. మనుషులకే తాగునీరు కరువైంది. వీధి జంతువులు, పక్షులు ఆహారం, నీరు దొరక్క అల్లాడిపోవడం మొదలుపెట్టాయి.
బసవయ్య తన పొలంలో వేసిన నీటి గుంటలోంచి జంతువులు నీళ్లు తాగుతాయని, పంట పాడవుతుందని భయపడి, గుంట చుట్టూ ముళ్ల కంచె వేయించాడు.
ఆ సమయంలో, కమల్ తన ఇంటి వెనుక, పెరట్లో ఒక పెద్ద మట్టిపాత్రలో రోజూ నీరు పోయడం మొదలుపెట్టాడు. తన భోజనంలోంచి కొన్ని మెతుకులు తీసి, పక్షులకు, కుక్కలకు వేసేవాడు.
ఒక రోజు, తీవ్రమైన దాహంతో, ఆకలితో అల్లాడుతున్న ఒక వీధి కుక్క పిల్ల బసవయ్య పొలం దగ్గర పడిపోయింది. నీళ్లు దొరక్క, ముళ్ల కంచె దాటలేక, ప్రాణం పోయే స్థితిలో ఉంది. బసవయ్య పొలం వద్దకు వచ్చి, ఆ కుక్క పిల్లను చూసి కూడా పట్టించుకోకుండా ఇంటికి వెళ్లిపోయాడు.
కానీ ఆ రాత్రి, కమల్‌కు కలత నిద్ర పట్టింది. ఆ కుక్కపిల్ల దీనస్థితి అతడిని వెంటాడింది. తెల్లవారుజామునే కమల్ పరుగున పొలం దగ్గరకు వెళ్లాడు. ఆ కుక్కపిల్ల అప్పటికే దాదాపు ప్రాణం విడిచే స్థితిలో ఉంది. కమల్ ముళ్ల కంచె తొలగించి, ఆ కుక్కపిల్లను జాగ్రత్తగా ఇంటికి తీసుకువచ్చాడు. దాని గాయాలకు మందు రాసి, నీళ్లు, పాలు ఇచ్చాడు.
బసవయ్య ఇదంతా చూసి కోపంతో అరిచాడు. "ఎందుకురా ఆ వీధి కుక్కను ఇంట్లోకి తెచ్చావు? అది రోగాలు తెస్తుంది!"
కమల్ శాంతంగా అన్నాడు: "నాన్నా, కరుణ అనేది మనిషికి దేవుడు ఇచ్చిన అతిపెద్ద ఆభరణం. మనం కష్టం ఉన్నప్పుడు ఇతరుల సహాయం కోరుకున్నట్లే, ఈ జీవాలకు కూడా మన సహాయం కావాలి. ఈ కుక్కపిల్ల ఆకలి, దాహంతో ఎంత బాధపడిందో ఊహించుకోండి. మనం చూపించే దయ మనకు అపకారం చేయదు."
కమల్ మాటల్లోని నిజాయితీ, జీవకారుణ్యం బసవయ్యలో మార్పు తెచ్చింది. తన కొడుకు చూపిన నిస్వార్థ ప్రేమ చూసి, బసవయ్యలోని కఠినత్వం కరిగిపోయింది.
ఆ రోజు నుండి, బసవయ్య తన పొలంలో పక్షుల కోసం నీటి తొట్టిని, వీధి జంతువుల కోసం ఆహారం పెట్టడం మొదలుపెట్టాడు. జీవకారుణ్యం యొక్క గొప్పతనాన్ని ఆ గ్రామమంతా గుర్తించింది.
మనిషికి, పశుపక్ష్యాదులకు మధ్య తేడా కేవలం రూపంలోనే తప్ప, ప్రాణం పోయే ఆకలిలో, దాహంలో కాదు. ఈ విశ్వంలో ప్రతి జీవి మనతో సమానంగా బతికే హక్కును కలిగి ఉంది. ఏ జీవిపైనైనా మనం చూపే కరుణ, దయ కేవలం ఆ జీవికి మేలు చేయదు, అది మనలో దాగి ఉన్న దైవత్వాన్ని మేల్కొల్పుతుంది. జీవకారుణ్యం అనేది మనిషిలోని అత్యున్నత ధర్మం!