మన పుణ్య క్షేత్రాలు- 27: - సి.హెచ్.ప్రతాప్

 మహారాష్ట్రలోని అహ్మద్ నగర్ జిల్లాలో ఉన్న శిర్డీ క్షేత్రం ప్రపంచ ప్రసిద్ధ పుణ్యక్షేత్రాలలో ఒకటిగా విరాజిల్లుతోంది. ఇక్కడ వెలసిన శ్రీ శిర్డీ సాయి బాబా ఆలయం కోట్లాది మంది భక్తులకు నమ్మకానికి మరియు భక్తికి చిరునామాగా నిలిచింది. పందొమ్మిదవ శతాబ్దంలో ఒక యువకుడిగా శిర్డీ గ్రామానికి చేరుకున్న సాయి బాబా తన జీవితాంతం అక్కడే నివసించి మానవాళికి ప్రేమ, కరుణ మరియు మత సామరస్యం గురించి బోధించారు. బాబాను భక్తులు దైవ స్వరూపంగా మరియు గొప్ప యోగిగా కొలుస్తారు. సాయి బాబా ప్రవచించిన "సబూరి" అంటే ఓర్పు మరియు "శ్రద్ధ" అంటే విశ్వాసం అనే సూత్రాలు నేటికీ ప్రతి భక్తుడి జీవితంలో మార్గదర్శకాలుగా ఉన్నాయి. బాబా నివసించిన పాత మసీదును 'ద్వారకామాయి' అని పిలుస్తారు, ఇది కులమతాలకు అతీతంగా అందరినీ ఆహ్వానించే ఒక పవిత్ర ప్రదేశం.
శిర్డీ ఆలయ సముదాయం ఎంతో విశాలంగా మరియు క్రమశిక్షణతో కూడి ఉంటుంది. బాబా భౌతిక కాయాన్ని ఉంచిన ప్రదేశమే నేడు 'సమాధి మందిరం'గా పిలువబడుతోంది. ఈ మందిరంలో బాబా విగ్రహం తెల్లని పాలరాతితో అత్యంత అద్భుతంగా చెక్కబడింది. సింహాసనంపై కూర్చున్న బాబా విగ్రహం భక్తులకు అభయమిస్తున్నట్లుగా కనిపిస్తుంది. ప్రతిరోజూ వేకువజామున జరిగే కాకడ హారతి నుండి రాత్రి జరిగే శేజ హారతి వరకు భక్తులు ఎంతో భక్తిశ్రద్ధలతో పాల్గొంటారు. బాబా స్వయంగా వెలిగించిన 'ధుని' అంటే నిరంతరం వెలిగే అగ్ని ద్వారకామాయిలో నేటికీ వెలుగుతూనే ఉంది. ఈ ధుని నుండి వచ్చే పవిత్ర భస్మాన్ని 'ఉది' అని పిలుస్తారు, దీనిని నుదుట ధరించడం వల్ల వ్యాధులు మరియు కష్టాలు తొలగిపోతాయని భక్తుల ప్రగాఢ నమ్మకం.
ఆలయ ప్రాంగణంలో ఉన్న చావడి మరియు లెండీ బాగ్ వంటి ప్రదేశాలు బాబా జీవితంలోని ముఖ్య ఘట్టాలకు సాక్ష్యాలుగా నిలుస్తాయి. బాబా ప్రతి రోజు కొంత సమయం లెండీ బాగ్ లో గడిపేవారు, అక్కడ ఆయన నాటిన మొక్కలు నేడు పెద్ద వృక్షాలుగా మారి భక్తులకు నీడను ఇస్తున్నాయి. గురుస్థాన్ అనే చోట బాబా మొదటగా ఒక వేప చెట్టు కింద కనిపించారు, ఆ వేప ఆకులు చేదుగా ఉండవని భక్తులు చెబుతుంటారు. శిర్డీలోని అన్నదాన ప్రక్రియ ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద వాటిలో ఒకటిగా గుర్తింపు పొందింది. 'సాయి ప్రసాదాలయం'లో ప్రతిరోజూ వేలాది మంది భక్తులకు ఉచితంగా శుచికరమైన మరియు రుచికరమైన భోజనం వడ్డిస్తారు. బాబా స్వయంగా అన్నదానాన్ని ఎంతో గొప్ప కార్యంగా భావించేవారు, అందుకే ఇక్కడ వచ్చే ప్రతి భక్తుడు ప్రసాదాన్ని స్వీకరించడం ఒక ఆచారంగా మారింది.
మహారాష్ట్ర ఆధ్యాత్మిక చరిత్రలో శిర్డీకి సాటిలేని స్థానం ఉంది. ముంబై మరియు పూణే వంటి నగరాల నుండి శిర్డీకి రవాణా సౌకర్యాలు ఎంతో మెరుగ్గా ఉన్నాయి. రైలు, బస్సు మరియు విమాన మార్గాల ద్వారా భక్తులు సులభంగా ఇక్కడికి చేరుకోవచ్చు. ముఖ్యంగా గురువారం రోజున బాబాను దర్శించుకోవడం ఎంతో విశేషంగా భావిస్తారు. రామనవమి, గురు పౌర్ణమి మరియు విజయదశమి పండుగలను ఇక్కడ అత్యంత వైభవంగా నిర్వహిస్తారు. సాయి బాబా తన జీవిత కాలంలో ఎన్నో మహిమలు చూపి పేదలకు మరియు రోగులకు సేవ చేశారు. ఆయన బోధించిన 'సబ్‌కా మాలిక్ ఏక్' అంటే దేవుడు ఒక్కడే అనే సందేశం సమాజంలో ఐక్యతను పెంపొందిస్తుంది. మనశ్శాంతిని వెతుకుతూ వచ్చే పర్యాటకులకు మరియు మోక్షాన్ని కోరుకునే భక్తులకు శిర్డీ ఒక దివ్య ధామం. బాబా పాదాల చెంత నిలబడి ప్రార్థిస్తే సకల కోరికలు నెరవేరుతాయని నమ్మే భక్తులకు ఈ క్షేత్రం ఒక కల్పవృక్షం.