కూర్మావతారం
శ్రీమహావిష్ణువు దశావతారాలలో రెండవది కూర్మావతారం. దేవదానవులు అమృతం కోసం సముద్ర మథనం చేస్తున్న సమయంలో మందర పర్వతం ఆధారం లేక సముద్రంలో మునిగిపోతుంటే, విష్ణుమూర్తి తాబేలు రూపంలో ఆ పర్వతాన్ని తన వీపుపై మోసి నిలిపారు. పూర్వం దుర్వాస మహర్షి ఇచ్చిన శాపం వల్ల ఇంద్రుడితో సహా దేవతలందరూ తమ శక్తిని, ఐశ్వర్యాన్ని కోల్పోయారు. పోగొట్టుకున్న వైభవాన్ని తిరిగి పొందడానికి, మరణం లేని అమృతాన్ని సంపాదించాలని వారు నిర్ణయించుకున్నారు. ఇందుకోసం రాక్షసుల సహాయం తీసుకుని పాలకడలిని మథించాలని ప్రణాళిక వేశారు. మందర పర్వతాన్ని కవ్వంగా, వాసుకి అనే సర్పాన్ని తాడుగా చేసుకుని మథనం ప్రారంభించారు.
సముద్ర మథనం మొదలైన కొద్దిసేపటికే మందర పర్వతం తన బరువుకు కింద భూమి కుంగిపోవడంతో సముద్ర గర్భంలోకి మునిగిపోసాగింది. ఆధారం లేని కార్యము ముందుకు సాగదని గ్రహించిన దేవతలు భగవంతుడిని శరణు వేడారు. అప్పుడు మహావిష్ణువు లక్ష యోజనాల వెడల్పు గల భారీ కూర్మం (తాబేలు) రూపం ధరించి, సముద్రంలోకి ప్రవేశించి మునిగిపోతున్న పర్వతాన్ని తన వీపుపై ఎత్తుకున్నారు. ఆ పర్వతం తిరుగుతున్నప్పుడు కలిగిన ఘర్షణ స్వామికి ఒక రకమైన ఉపశమనాన్ని కలిగించింది. భగవంతుడి అండ దొరకడంతో సముద్ర మథనం నిర్విఘ్నంగా కొనసాగింది. ఈ మథనం నుండే హాలాహలం, ఐరావతం, ఉచ్చైశ్రవం, కల్పవృక్షం, కామధేనువు మరియు లక్ష్మీదేవి ఉద్భవించారు. చివరగా ధన్వంతరి అమృత కలశంతో ఆవిర్భవించారు.
కూర్మావతారం మనకు ఓర్పును, నిలకడను బోధిస్తుంది. తాబేలు తన అవయవాలను చిప్ప లోపలికి ఉపసంహరించుకున్నట్లుగా, మనిషి కూడా తన ఇంద్రియాలను అదుపులో ఉంచుకోవాలని ఈ అవతారం సూచిస్తుంది. పర్వతమంతటి భారాన్ని మోయడానికి కావలసిన పట్టుదల, స్థిరత్వం కూర్మ రూపంలో కనిపిస్తాయి. లక్ష్యం వైపు సాగే ప్రయాణంలో ఎన్ని ఆటంకాలు ఎదురైనా, వెన్ను చూపకుండా నిలబడాలనే సందేశం ఇందులో ఉంది. ఆంధ్రప్రదేశ్లోని శ్రీకాకుళం జిల్లాలో ఉన్న శ్రీకూర్మం క్షేత్రం ఈ అవతారానికి అంకితం చేయబడిన ఏకైక ప్రాచీన దేవాలయం. ఇక్కడ స్వామివారు కూర్మ రూపంలోనే భక్తులకు దర్శనమిస్తారు.
ఆధ్యాత్మికంగా చూస్తే, మన హృదయమే క్షీరసాగరం, బుద్ధి మందర పర్వతం, ప్రాణమే వాసుకి. దేవదానవ శక్తుల మధ్య జరిగే పోరాటమే మన ఆలోచనల మథనం. ఈ మథనంలో అజ్ఞానమనే పర్వతం మునిగిపోకుండా ఉండాలంటే భగవంతుడి అనుగ్రహం అనే ఆధారం కావాలి. కూర్మం వలె స్థిరమైన మనస్సు ఉన్నప్పుడే అమృతం వంటి జ్ఞానం లభిస్తుంది. లోక రక్షణ కోసం భగవంతుడు అత్యంత కఠినమైన రూపాన్ని ధరించి, భారమంతా తనపై వేసుకున్న కరుణామయ రూపం ఇది. కష్టకాలంలో కృంగిపోకుండా, భగవంతుడిని నమ్మి ప్రయత్నం చేస్తే విజయం తథ్యమని కూర్మావతార ఘట్టం మనకు వివరిస్తుంది. ఈ అవతార విశిష్టతను స్మరించడం వల్ల మనస్సులో నిలకడ, కార్యసిద్ధి కలుగుతాయని భక్తుల విశ్వాసం.
శ్రీమహావిష్ణువు దశావతారాలలో రెండవది కూర్మావతారం. దేవదానవులు అమృతం కోసం సముద్ర మథనం చేస్తున్న సమయంలో మందర పర్వతం ఆధారం లేక సముద్రంలో మునిగిపోతుంటే, విష్ణుమూర్తి తాబేలు రూపంలో ఆ పర్వతాన్ని తన వీపుపై మోసి నిలిపారు. పూర్వం దుర్వాస మహర్షి ఇచ్చిన శాపం వల్ల ఇంద్రుడితో సహా దేవతలందరూ తమ శక్తిని, ఐశ్వర్యాన్ని కోల్పోయారు. పోగొట్టుకున్న వైభవాన్ని తిరిగి పొందడానికి, మరణం లేని అమృతాన్ని సంపాదించాలని వారు నిర్ణయించుకున్నారు. ఇందుకోసం రాక్షసుల సహాయం తీసుకుని పాలకడలిని మథించాలని ప్రణాళిక వేశారు. మందర పర్వతాన్ని కవ్వంగా, వాసుకి అనే సర్పాన్ని తాడుగా చేసుకుని మథనం ప్రారంభించారు.
సముద్ర మథనం మొదలైన కొద్దిసేపటికే మందర పర్వతం తన బరువుకు కింద భూమి కుంగిపోవడంతో సముద్ర గర్భంలోకి మునిగిపోసాగింది. ఆధారం లేని కార్యము ముందుకు సాగదని గ్రహించిన దేవతలు భగవంతుడిని శరణు వేడారు. అప్పుడు మహావిష్ణువు లక్ష యోజనాల వెడల్పు గల భారీ కూర్మం (తాబేలు) రూపం ధరించి, సముద్రంలోకి ప్రవేశించి మునిగిపోతున్న పర్వతాన్ని తన వీపుపై ఎత్తుకున్నారు. ఆ పర్వతం తిరుగుతున్నప్పుడు కలిగిన ఘర్షణ స్వామికి ఒక రకమైన ఉపశమనాన్ని కలిగించింది. భగవంతుడి అండ దొరకడంతో సముద్ర మథనం నిర్విఘ్నంగా కొనసాగింది. ఈ మథనం నుండే హాలాహలం, ఐరావతం, ఉచ్చైశ్రవం, కల్పవృక్షం, కామధేనువు మరియు లక్ష్మీదేవి ఉద్భవించారు. చివరగా ధన్వంతరి అమృత కలశంతో ఆవిర్భవించారు.
కూర్మావతారం మనకు ఓర్పును, నిలకడను బోధిస్తుంది. తాబేలు తన అవయవాలను చిప్ప లోపలికి ఉపసంహరించుకున్నట్లుగా, మనిషి కూడా తన ఇంద్రియాలను అదుపులో ఉంచుకోవాలని ఈ అవతారం సూచిస్తుంది. పర్వతమంతటి భారాన్ని మోయడానికి కావలసిన పట్టుదల, స్థిరత్వం కూర్మ రూపంలో కనిపిస్తాయి. లక్ష్యం వైపు సాగే ప్రయాణంలో ఎన్ని ఆటంకాలు ఎదురైనా, వెన్ను చూపకుండా నిలబడాలనే సందేశం ఇందులో ఉంది. ఆంధ్రప్రదేశ్లోని శ్రీకాకుళం జిల్లాలో ఉన్న శ్రీకూర్మం క్షేత్రం ఈ అవతారానికి అంకితం చేయబడిన ఏకైక ప్రాచీన దేవాలయం. ఇక్కడ స్వామివారు కూర్మ రూపంలోనే భక్తులకు దర్శనమిస్తారు.
ఆధ్యాత్మికంగా చూస్తే, మన హృదయమే క్షీరసాగరం, బుద్ధి మందర పర్వతం, ప్రాణమే వాసుకి. దేవదానవ శక్తుల మధ్య జరిగే పోరాటమే మన ఆలోచనల మథనం. ఈ మథనంలో అజ్ఞానమనే పర్వతం మునిగిపోకుండా ఉండాలంటే భగవంతుడి అనుగ్రహం అనే ఆధారం కావాలి. కూర్మం వలె స్థిరమైన మనస్సు ఉన్నప్పుడే అమృతం వంటి జ్ఞానం లభిస్తుంది. లోక రక్షణ కోసం భగవంతుడు అత్యంత కఠినమైన రూపాన్ని ధరించి, భారమంతా తనపై వేసుకున్న కరుణామయ రూపం ఇది. కష్టకాలంలో కృంగిపోకుండా, భగవంతుడిని నమ్మి ప్రయత్నం చేస్తే విజయం తథ్యమని కూర్మావతార ఘట్టం మనకు వివరిస్తుంది. ఈ అవతార విశిష్టతను స్మరించడం వల్ల మనస్సులో నిలకడ, కార్యసిద్ధి కలుగుతాయని భక్తుల విశ్వాసం.
addComments
కామెంట్ను పోస్ట్ చేయండి