మల్లెపూలు: - - యామిజాల జగదీశ్

 1961 ప్రాంతంలో వరవరరావుగారు ఓ కవిత రాశారు. అది మల్లెలపై కవిత. అది రాయడానికి కారణం, టాగోర్ స్ట్రేబర్డ్స్, గీతాంజలిని చలం చేసిన అనువాద రచనలే. అవి తననెంతో ప్రభావితం చేశాయన్నది వరవరరావుగారి మాట.
ఆయన చలంగారికి "మల్లెల"పై ఓ ఉత్తరం రాస్తూ 'అరుణాచలంలో ఏ పూలు ఎక్కువగా పూస్తాయో తెలియదుగానీ ఆ ప్రశాంత వాతావరణం మల్లికాసుమ పరిమళం కన్నా గొప్పదైన అనుభవాన్ని మనసుకిస్తుందని విశ్వసిస్తాను. అందుకే ఆంధ్రదేశం పోగొట్టుకున్న మిమ్మల్ని అరుణాచలం కడుపులో దాచుకున్నది. భగవాన్ రమణ మహర్షి అనే అలౌకిక కుందనసుమం మీ మనస్సునలా ఆకట్టి ఉండాలి. ఆ ఆధ్యాత్మిక లోకాల గురించి నాకు తెలియదు. నేను రాయలేను కూడా. టాగోర్ స్ట్రేబర్డ్స్, మీ గీతాంజలి అనువాదం చదివాక అలాగే ఓ 70 ఖండికలు వ్రాసాను....అంటూ మల్లెపూలపై కొన్ని కవితలను చలంగారి అభిప్రాయానికి పంపారు వరవరరావుగారు. 
వాటిలో ఒకటి రెండు కవితలిక్కడ చూడగలరు.....
చలికాలం వేకువ నీవు మల్లెపూవువై 
పూస్తే
నేను మంచునయి కురుస్తాను
నీ విచ్చిన అలౌకిక స్పర్శకు
నీ రెక్కలమీదే కరగిపోయి
నీ గుండెల్లో సురలిపోతాను
పొద్దుపోయాక నిన్నేరుకున్న ఏరికీ
నీ ఆత్మలో నేనున్నానని తెలియదు
నీ గుండెలను తడిపింది నేనేనని
నీవైనా మరచిపోయేవు
మల్లెపూవులాంటి మనసుమీద
వయస్సు మంచుపొర కప్పింది
నీ లేఎండ కిరణాలు సోకి
యీ పొరలన్నీ విచ్చుకోనిదే
ఈ అనంత సృష్టినెలా 
అర్థం చేసుకోగలను?
ఈ భూమిమీద 
ఈ మల్లెలు ఎవరికోసమని రాలినవి?
తన వ్రేళ్ళను కడుపులో దాచుకొని 
వానికి నీళ్ళు త్రాగించి
తాను ఆకాశమంత ఎత్తు పెరిగి
అవనికంతా తావులు వెదజల్లేట్లు చేస్తున్న
పుడమితల్లికి కృతజ్ఞతగా 
తరువు రాల్చిన ఆనందాశ్రులవి....."
వరవరరావుగారు తమ ఉత్తరం చివర్లో "మీ దగ్గర ఏ పూలు పూస్తున్నవి?
లేత ఎండను సూర్యకాంతిని మీరు వర్ణించినంత అందంగా బహుళంగా ఆంధ్రసాహిత్యంలో మరెవ్వరూ వర్ణించలేదు. మెత్తని ఎండ - తెలుగులో మీరు వాడకానికి తెచ్చిన మృదువైన పలుకుబడి. మీ ఉత్తరం పూవులాగుండాలి....."
ఆయన మల్లెల ఖండికలకు చలంగారి ప్రతిస్పందన నాకు లభించలేదు. చలంగారు తప్పకుండా ఏదో ఒకటి రాసే ఉంటారు. చలంగారికి మల్లెపూలంటే ఎంతో ఇష్టం.
ఆయన మ్యూజింగ్స్‌లో ''మల్లెపూలు' పై రాసిన మాటలు దీన్ని స్పష్ట పరుస్తాయి.
ప్రపంచ వ్యాప్తంగా సుమారు 200 రకాల మల్లెపువ్వులు ఉన్నాయి. ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర అధికార పుష్పం మల్లె. మల్లెపూలలో మంచి సువాసన, మృదువైన ఆకారం కారణంగా భారతదేశంలో ముఖ్యంగా తెలుగు రాష్ట్రాలలో ఎక్కువగా పెంచే, అమ్ముడయ్యే ప్రధాన మల్లె రకాలు అనేకం ఉన్నాయి: 
మన దేశంలో అత్యంత ప్రాచుర్యం పొందిన రకం అరేబియన్ జాస్మిన్.
వీటినే మల్లెలు, గుండు మల్లెలు లేదా బొడ్డు మల్లెలు అని పిలుస్తారు. ఇవి గుండ్రంగా, దట్టమైన తెల్లని రేకులతో మంచి పరిమళాన్ని ఇస్తాయి.
ఇక రాయల్ జాస్మిన్ (జాస్మినం గ్రాండిఫ్లోరమ్) ను జాజి లేదా సన్నజాజి అని పిలుస్తారు. ఇవి సన్నగా, పొడవాటి రేకులతో నక్షత్రాకారంలో ఉంటాయి. వీటి సువాసన చాలా ఘాటుగా ఉంటే
స్టార్ జాస్మిన్ అనే చిన్న చిన్న నక్షత్రాల ఆకారంలో గుత్తులుగా పూసే ఈ రకం తీగలా పెరుగుతుంది. ఇవి ఎక్కువగా తోటల అలంకరణకు వాడుతారు. అలాగే మల్లిక అనే రకం గులాబీ రేకలను పోలి ఉండి కొద్దిగా పెద్ద పరిమాణంలో ఉండే మల్లెలు.
సాధారణ మల్లె (జాస్మినం అఫిసినేల్): సువాసన కోసం పెర్ఫ్యూమ్స్, నూనెలు, మల్లె టీ తయారీలో ఈ రకాలను ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తారు.
వింటర్ జాస్మిన్ శీతాకాలంలో పూసే పసుపు రంగు మల్లె పూల రకం. 
మనకు సమీపంలోని నర్సరీలు లేదా పూల మార్కెట్లలో అందుబాటులో ఉండే రకాలను బట్టి ఎంచుకోవచ్చు.
స్టార్ జాస్మిన్ జాతులన్నీ ఒకేలా ఉంటాయి. వాటి మధ్య ప్రధాన వ్యత్యాసం పువ్వు రంగులో ఉంటుంది. 
క్లాసిక్ స్టార్ జాస్మిన్ జాతులలో తెల్ల స్టార్ జాస్మిన్ అద్భుతమైన సువాసన కలిగి ఉంటుంది. ఇది ఒక క్లాసిక్ స్టార్ జాస్మిన్ జాతి.
ప్రాంతీయ భాషలలో మొగ్రా లేదా మల్లె పువ్వులు అని చెప్పుకునే అందమైన తెల్లని పువ్వులే ప్రియమైన భారతీయ మల్లె పువ్వులు. ఈ సువాసనగల పుష్పాలు కేవలం అలంకారప్రాయమైనవి మాత్రమే కాదు, భారతీయ సంస్కృతి, సంప్రదాయం, దైనందిన జీవితంలో లోతుగా పెనవేసుకుపోయాయి. మతపరమైన వేడుకల నుండి వ్యక్తిగత అలంకరణ వరకు, భారతీయ మల్లె పువ్వు (జాస్మినమ్ జాతి) భారతదేశపు గొప్ప వృక్ష వారసత్వానికి సుగంధభరితమైన చిహ్నంగా నిలుస్తోంది.
భారత ఉపఖండంలో మల్లె పువ్వుకు అపారమైన చారిత్రక, మతపరమైన ప్రాముఖ్యత ఉంది. క్రీ.పూ. 7వ శతాబ్దం నుండి 3వ శతాబ్దం వరకు విస్తరించి ఉన్న సాంప్రదాయ గ్రంథాలు, పౌరాణిక సాహిత్యంలో వివిధ రకాల మల్లెల గురించి వివరంగా నమోదయ్యాయి.
ప్రపంచంలోనే మల్లెపూలను అత్యధికంగా ఉత్పత్తి చేసే, ఎగుమతి చేసే దేశాలలో ఒకటిగా, ఈ పువ్వుతో భారతదేశానికి ఉన్న సంబంధం కేవలం సౌందర్యానికి మించినది. హవిన హడగలి అనే ప్రాంతంలో, మల్లె సాగు కుటుంబ ఆదాయంలో 40 శాతం వరకు వాటాను అందిస్తోంది. ఇది దాని ఆర్థిక ప్రాముఖ్యతను తెలియజేస్తుంది.
భారతీయ మల్లె పువ్వు కేవలం అందమైనది మాత్రమే కాదు, ఇది సాంప్రదాయకంగా శక్తిమంతమైన ఔషధ గుణాలను కలిగి ఉంది.
సాంప్రదాయ వైద్య పద్ధతుల ప్రకారం, మల్లె వేర్లు గాయాలు, పాము కాటుకు చికిత్స చేయడంలో సహాయ పడతాయి. 
చైనీస్ వైద్యంలో, మల్లె మొక్క ఆకులను రక్తవిరేచనాలు, కడుపు సంబంధిత వ్యాధులను పరిష్కరించడానికి ఉపయోగిస్తారు.
చరక, సుశ్రుత వంటి ప్రఖ్యాత ప్రాచీన భారతీయ వైద్యులు మల్లెపువ్వు ఔషధ ప్రయోజనాలను నమోదు చేశారు. ఈ మొక్క వివిధ భాగాలు అనేక చికిత్సా ప్రయోజనాలను అందిస్తాయి:
కడుపు నొప్పి, నోటి పూతల నుండి ఉపశమనం పొందడానికి మల్లె ఆకులను నమలవచ్చు.
చర్మ ఆరోగ్యాన్ని మెరుగుపరచడానికి వేరు పేస్ట్‌ను పూయవచ్చు.
ఈ ఔషధ గుణాల కారణంగానే భారతీయ మల్లె పువ్వును ఆసియా అంతటా, ముఖ్యంగా భారతదేశంలోని పూలు పండించే ప్రాంతాలలో విస్తృతంగా సాగు చేస్తారు.
మల్లె టీ రుచి, సువాసనల అద్భుతమైన కలయికను సూచిస్తుంది. ఈ ప్రత్యేక మిశ్రమాన్ని, నిర్దుష్ట పరిస్థితులలో సువాసనగల భారతీయ మల్లె పువ్వులతో టీ ఆకులకు పరిమళాన్ని అద్దడం ద్వారా తయారు చేస్తారు. దీని ఫలితంగా వివిధ సంస్కృతులలో ఆదరణ పొందిన ఒక పానీయం తయార వుతుంది.
సాంప్రదాయ చైనీస్ వైద్యం ప్రకారం, మల్లె టీ దాని ఆహ్లాదకరమైన రుచికి మించి అనేక ఆరోగ్య ప్రయోజనాలను అందిస్తుంది. "చైనాలోని మల్లె నగరం"గా పిలిచే ఫుజౌలో, చారిత్రాత్మకంగా టీని అనేక విషాలకు విరుగుడుగా పరిగణించేవారు. అక్కడి స్థానిక మాండలికంలో "మందు కొనడం" అనే పదానికి అక్షరాలా "టీ కొనడం" అని అర్థం వస్తుంది.
మల్లె టీ వల్ల కలిగే ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు : యాంటీ ఆక్సిడెంట్లు, విటమిన్ సి పుష్కలంగా ఉంటాయి.
జీర్ణ వ్యవస్థకు ఉపశమనం కలిగి స్తుంది. ఆరోమాథెరపీ ద్వారా ఒత్తిడిని తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది.
విశ్రాంతిని ప్రోత్సహిస్తుంది.
ప్రశాంతతను కోరుకునే వారికి, ఒక కప్పు మల్లె టీ ఆనందాన్ని, ఆరోగ్య ప్రయోజనాలను రెండింటినీ అందిస్తుంది.
ఆయుర్వేదం , కామసూత్ర, రామాయణం, మహాభారతం వంటి ప్రాచీన గ్రంథాలన్నీ మల్లెపూల ప్రాముఖ్యతను ప్రస్తావించాయి. ఈ రచనలలో, స్త్రీలు తమ జుట్టును, శరీరాన్ని మల్లెపూలతో అలంకరించుకునేవారని ఉంది. ఇది నేటికీ కొనసాగుతున్న ఒక సంప్రదాయానికి నాంది పలికింది. కాళిదాసు ఓ నాటకంలో
కథానాయిక సౌందర్యాన్ని వర్ణించడానికి మల్లెపూల రూపకాలను ప్రధానంగా చేసుకున్నారు.
అలాగే తమిళ సంగం సాహిత్యంలో మల్లెపూలకు సంబంధించిన అనేక ప్రస్తావనలు ఉన్నాయి. 
చారిత్రక భారతీయ కళలో భారతీయ మల్లె పువ్వు దృశ్య రూపాలు తరచుగా కనిపిస్తాయి. చాళుక్య, చోళ, పల్లవ రాజవంశాల కాలం నాటి స్మారక చిహ్నాలు, శిల్పాలను మల్లె పువ్వుల ఆకృతులు అలంకరించాయి.
బౌద్ధ సంప్రదాయంలో, భారతీయ మల్లె పువ్వులు ధ్యానం, గౌరవం, భక్తికి ప్రతీకగా నిలుస్తాయి. అవి కరుణ, సానుభూతి, దయ వంటి బౌద్ధ ప్రాథమిక విలువలకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తాయి. ధమ్మపదంలో, ఆధ్యాత్మిక బోధనలకు రూపకాలుగా పని చేసే మల్లె పువ్వుల గురించిన శ్లోకాలు ఉన్నాయి. అటువంటి ఒక శ్లోకం సాధకులను ఇలా ప్రోత్సహిస్తుంది: “ఓ భిక్షువులారా, మల్లె తీగ తన వాడిపోయిన పువ్వులను రాల్చినట్లుగా, మీ కామవాంఛలను, ద్వేషాలను త్యజించండి” అని.
బౌద్ధ కళ వాస్తుశిల్పంలో మల్లెపూలు ప్రముఖంగా కనిపిస్తాయి. ప్రసిద్ధ అజంతా గుహ చిత్రాలలో, బుద్ధుని కిరీటం సాంప్రదాయ తెలుపు రంగుకు బదులుగా, దివ్యమైన బంగారు పసుపు రంగులో మల్లెపూలతో అలంకరించారు. 
భారతీయ మల్లె పువ్వు నుండి తీసిన సహజ సుగంధ తైలమైన మల్లె అత్తర్, పరిమళ ద్రవ్యాల తయారీ, అరోమాథెరపీలో ఎంతో విలువైనది. 
మల్లె అత్తరు చికిత్సా గుణాలు : మాన సిక స్థితి మెరుగుదల. ఒత్తిడి తగ్గింపు.
విశ్రాంతి ప్రచారం.
శాస్త్రీయ పరిశోధనలు మల్లెపూల గురించిన సాంప్రదాయ జ్ఞానాన్ని బలపరుస్తున్నాయి. జాస్మినమ్ సంబాక్ నుండి తీసిన సుగంధ తైలానికి యాంటీ బాక్టీరియల్ గుణాలు ఉన్నాయని ఫార్మకాలజికల్ అధ్యయనాలు నిర్ధారించాయి, తద్వారా సాంప్రదాయ వైద్యంలో దాని వినియోగాన్ని ధ్రువీకరించాయి.
భారతీయ మల్లె పువ్వు కేవలం అందం కంటే ఎంతో ఎక్కువ ప్రాముఖ్యతను కలిగి ఉంది. భారత ఉపఖండం, విస్తృత ఆసియా చరిత్రలో లోతైన మూలాలు కలిగిన మల్లె, సౌందర్య, మతపరమైన, సాంస్కృతిక, ఔషధ విలువల పరిపూర్ణ సమ్మేళనాన్ని తనలో ఇముడ్చుకుంది.
దానికున్న అపారమైన ప్రాముఖ్యత ఉన్నప్పటికీ, భారతీయ మల్లె పువ్వు భారతదేశం అంతటా తోటలలో, మార్కెట్లలో, ఇళ్లలో కనిపిస్తూ, సులభంగా అందుబాటులో ఉంటుంది. మన దైనందిన జీవితంలో ఈ సువాసనగల పువ్వులను చూసినప్పుడు, వాటి అందాన్ని, సాంస్కృతిక ప్రాముఖ్యతను ఆస్వాదించడానికి ఒక్క క్షణం ఆగడం ఎంతో విలువైనది.
శ్రేష్ఠమైన నాణ్యత గల మల్లె పువ్వులు, మల్లె ఆధారిత ఉత్పత్తుల కోసం, గుల్మహల్ ఫ్లవర్స్‌ను సందర్శించి, భారతదేశపు ప్రియమైన తెల్లని పువ్వు మాయాజాలాన్ని కనుగొందాం.